nauka (strona 168 z 214)

Na ten przełom świat czekał dobrych kilkadziesiąt lat. Dzięki kontrolowanej fuzji jądrowej udało się – na razie w warunkach laboratoryjnych – uzyskać więcej energii, niż zużyto do jej uruchomienia. Choć na razie ekscytują się głównie naukowcy, praktyczny wymiar tego eksperymentu może mieć ogromne znaczenie dla nas wszystkich.

Wiele żyjących niegdyś na Ziemi organizmów zostało uznanych za wymarłe. Rzadko, ale jednak zdarzają się sytuacje, w których okazywało się to przedwczesne. Jedna z takich sytuacji miała niedawno miejsce, przy czym z odkryciem, a w zasadzie z ponownym odkryciem pewnego małża związana jest dość niezwykła historia.

Prace nad komercyjnym debiutem interfejsu mózg-komputer nabierają tempa. Jest ono tak duże, że zwierzęta, na których prowadzone są próby, giną całymi setkami. Wszystko po to, by już za pół roku wszczepić do ludzkiego mózgu implant Neuralink. Elon Musk obiecuje, że będzie to medyczny przełom.

Jak przekonać jedną z najważniejszych agencji kosmicznych świata do tego, że spośród 22 tys. kandydatów z Europy powinna wybrać właśnie ciebie? O tym, co zawarł w liście motywacyjnym, ale też o obawach związanych z lotem w kosmos i symbolicznej dacie urodzenia w rozmowie z WP Tech opowiedział dr Sławosz Uznański, rezerwowy astronauta ESA.

Dom aukcyjny Sotheby’s wystawił na sprzedaż wyjątkowy dokument. Obrona teorii ewolucji, spisana przez Karola Darwina zawiera fragment, za sprawą którego niepozorna kartka papieru nabrała wyjątkowej wartości.

Większość z nas ma świadomość, że toalety są siedliskiem wielu różnorodnych patogenów, szczególnie jeśli chodzi o te, które znajdują się w miejscach publicznych. Naukowcy z Uniwersytet Kolorado w Boulder pokazali, jak patogeny mogą się rozprzestrzeniać podczas spłukiwania wody. Po obejrzeniu przygotowanego przez nich nagrania raczej więcej nie zapomnimy o opuszczaniu deski klozetowej.

SpaceX szykuje nową usługę, skierowaną do klientów rządowych. W jej przypadku firma Elona Muska wykorzysta doświadczenie, wiedzę oraz technologię używane przez zespół związany ze Starlinkiem. Nowa kategoria internetowych usług satelitarnych ma pomóc w ochronie bezpieczeństwa narodowego.

Bakterie i wirusy, które były odpowiedzialne na największe w historii ludzkości zarazy i pomory kojarzą nam się raczej jednoznacznie negatywnie. Tymczasem niektóre z nich mogą zostać wykorzystane w nowych terapiach. Okazuje się, że bakterie wywołujące trąd "przeprogramowują" komórki wątroby zwiększając jej zdolność do wzrostu i regeneracji. Przynajmniej u pancerników. Odkrycie to może doprowadzić do opracowania nowych metod leczenia.

W tym tygodniu rozpoczął się jeden z najambitniejszych projektów naukowych XXI w. Chodzi o budowę gigantycznego teleskopu, który będzie m.in. poszukiwał śladów inteligentnego życia pozaziemskiego.

Chemioterapia w leczeniu raka jelita grubego nie zawsze jest tak efektywna, jakby życzyli sobie tego lekarze i pacjenci. Część komórek nowotworowych zwyczajnie na nią nie reaguje. Teraz niemieccy naukowcy odkryli dlaczego. Okazuje się, że umierające komórki nowotworowe komunikują się ze swoimi pobratymcami i przekazują im informacje o tym, w jaki sposób przetrwać chemioterapię.

Nowe badanie przeprowadzone przez entomologów z University of Maryland pokazuje, że długość życia pojedynczej pszczoły miodnej trzymanej w kontrolowanym środowisku laboratoryjnym jest o 50 proc. krótsza niż jeszcze 50 lat temu. Naukowcy sugerują, że na krótsze życie pszczół nie wpływają czynniki środowiskowe, ale genetyka.

Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba pokazał swój potencjał do badania atmosfer planet pozasłonecznych. Czułe oko teleskopu zostało skierowane na egzoplanetę o masie zbliżonej do Saturna, która krąży wokół gwiazdy oddalonej o około 700 lat świetlnych od Ziemi, znanej jako WASP-39. Astronomowie wcześniej ujawnili dowody na obecność dwutlenku węgla w atmosferze egzoplanety, ale dzięki nowym danym uzyskali najbardziej szczegółowy obraz planety poza Układem Słonecznym, ujawniając chmury w jej atmosferze, intrygujące reakcje chemiczne i dostarczając wskazówki na temat jej powstawania.

Podczas przygotowywania posiłków może nam się zdarzyć, że jakimś przyrządem kuchennym zarysujemy powierzchnię patelni z teflonową powłoką. Z pozoru może się wydawać, że jest to drobiazg nie utrudniający w praktyce korzystania z patelni. Jednak jak się okazuje, nawet niewielkie uszkodzenie może mieć później znaczący wpływ na nasze zdrowie.

Szczątki ostatniego znanego wilkowora tasmańskiego – zwierzęcia, które wyginęło w latach 30. XX w. – zostały odkryte w schowku jednego z australijskich muzeów. Znalezisko obejmuje kości i czaszkę, ale także dobrze zachowaną skórę.

Według najnowszych badań niektóre sójki, podobnie jak ludzie, wykazują dużą samokontrolę, co ma związek z ich inteligencją. Ptaki te są nazywane potocznie "pierzastymi naczelnymi", ponieważ osiągają lepsze wyniki niż małpy.

Niesporczaki to maleńkie, mierzące od 0,5 do 1 mm długości ośmionogie stworzenia. Słyną z tego, że należą do najtwardszych organizmów na naszej planecie. Wciąż jednak wiemy bardzo mało o ich zachowaniu i ekologii. Nowymi informacjami dotyczącymi niesporczaków podzielili się badacze z Finlandii, którzy odkryli nowy gatunek. Dostrzegli oni nieznaną dotąd i dość specyficzną umiejętność pozwalająca im na przetrwanie w… jelitach ślimaków.

Naukowcy z Międzynarodowego Stowarzyszenia Mineralogicznego odkryli dwa nowe minerały, których nigdy wcześniej nie spotkano na Ziemi. Kryły się w meteorycie znalezionym w Somalii. Ich dokładniejsze poznanie może rzucić nowe światło na powstawanie meteorytów oraz asteroid.

Naukowcy od lat zastanawiali się nad pochodzeniem dziwnych kręgów, które można zobaczyć na pustyni Namib w południowo-zachodniej Afryce u wybrzeży Atlantyku. Przez ten czas wysunięto wiele koncepcji mających wyjaśnić ich genezę. Autorzy ostatnio przeprowadzonych badań sugerują, że tajemnicze kręgi powstają przy udziale roślin.

Tatuaże jak wiemy znane były już w starożytności. Jedne miały charakter rytualny, podczas gdy inne w pewnym sensie zarówno praktyczny, jak i magiczny. Do tej drugiej grupy można zaliczyć te, które w starożytnym Egipcie "miały za zadanie" chronić dzieci, które dopiero co przyszły na ten świat oraz ich matki.

Niemieccy naukowcy twierdzą, że znaleźli odpowiedź na pytanie, w jaki sposób powstały tajemnicze kręgi w trawach w Namibii, znane jako "bajkowe kręgi" lub "kręgi wróżek". Badacze szukali rozwiązania tej zagadki od przeszło 50 lat.

Minister Obrony Narodowej, Mariusz Błaszczak poinformował o podpisaniu umowy na kolejne wozy ewakuacji medycznej na podwoziu transporterów opancerzonych Rosomak. Chodzi o kilkadziesiąt dodatkowych pojazdów, które trafi na wyposażenie naszej armii. Przypominamy, czym są transportery Rosomak i jakie mają możliwości.

Neuralink, jedna z firm należących do Elona Muska, zaprezentowała prototyp implantu mózgowego i robota-chirurga, który ma pomagać w jego wszczepieniu. Zgodnie z jej zapowiedziami testy interfejsu mózg-komputer na ludziach ruszą za 6 miesięcy. Na razie Neuralink sprawdza jego działanie m.in. na małpach.

W koronie Słońca pojawiła się dziura, o czym informuje Space Weather. Ten ciemniejszy i chłodniejszy, niż otaczająca go plazma obszar, odpowiada za powstanie wiatru słonecznego, który zmierza w kierunku naszej planety. Zdaniem ekspertów w nadchodzącym czasie może on doprowadzić do powstania burzy geomagnetycznej klasy G1. Wyjaśniamy, co to znaczy.

Karola Darwina, twórcę teorii ewolucji nie trzeba przedstawiać. Słyszał o nim każdy, albo prawie każdy. Za sprawą Uniwersytetu Cambridge można poznać go jeszcze lepiej. Uczelnia udostępniła online 15 tys. listów brytyjskiego przyrodnika i geologa. Wśród nich są również prywatne zapiski.

Przeglądając astronomiczne nowinki, często możemy napotkać wiele hipotez, które nie mają pokrycia w rzeczywistości. Czasami jest to wynikiem umyślnego wyjęcia z kontekstu pewnej informacji ze świata naukowego, innym razem przez przypadek jesteśmy wprowadzani w błąd. Zatem która z kosmicznych ciekawostek jest prawdą, a która kłamliwym mitem stworzonym przez człowieka?