USA odmawiały im F-35. W ramach alternatywy wybrali samoloty z Europy

23 lipca 2025 r. BAE Systems z zadowoleniem przyjęło podpisanie memorandum o porozumieniu (MOU) między rządami Turcji i Wielkiej Brytanii, dotyczącego możliwego zakupu myśliwców Eurofighter Typhoon. Dokument został podpisany przez tureckiego ministra obrony narodowej Yaşara Gülera oraz brytyjskiego sekretarza obrony Johna Healeya podczas Międzynarodowych Targów Przemysłu Obronnego w Stambule. Jest to ważna umowa dla Ankary, która nie była w stanie uzyskać zgody USA na zakup F-35.

Charles Woodburn, dyrektor generalny BAE Systems, tak skomentował wydarzenie: - To porozumienie między rządami Turcji i Zjednoczonego Królestwa podkreśla znaczenie ich długoletniej współpracy obronnej w ramach NATO oraz kluczową rolę, jaką Typhoon odgrywa w zapewnianiu bezpieczeństwa i obrony w Europie i na Bliskim Wschodzie.

Wielka Brytania od 2023 r. starała się doprowadzić do sprzedaży samolotów do Turcji, ale dopiero w ostatnich miesiącach udało się Brytyjczykom złamać opór Berlina blokującego potencjalny eksport tych maszyn. Niemcy - ze względu na produkcję części elementów samolotu - mają prawo weta w sprawie sprzedaży.

Ponadto Brytyjczykom bardzo zależało na kontrakcje z Turcją, ponieważ ważyły się losy fabryki BAE Systems w Warton. Ta mogłyby być zamknięte, jeśli popyt na Eurofightery byłby zbyt mały.

Program Eurofightera przynosi znaczące korzyści gospodarcze Wielkiej Brytanii, wspierając średnio około 21 tys. miejsc pracy, w tym wysoko wykwalifikowane stanowiska inżynierskie. Przekłada się to na generowanie 1,4 miliarda funtów rocznie z eksportu i około 1,6 miliarda funtów dla brytyjskiej gospodarki.

Eurofighter Typhoon to wszechstronny myśliwiec, który powstał dzięki współpracy firm Airbus, BAE Systems i Leonardo. Jego konstrukcja wyróżnia się zastosowaniem skrzydeł w układzie delta oraz usterzenia typu kaczki, co jest rzadko spotykanym rozwiązaniem, które zyskało popularność dopiero w ostatnich dekadach. Taka konfiguracja zapewnia doskonałą manewrowość zarówno przy niskich, jak i wysokich prędkościach, w tym naddźwiękowych.

Myśliwiec Eurofighter Typhoon jest napędzany dwoma silnikami, co pozwala mu osiągnąć maksymalną prędkość 2 Ma, czyli około 2450 km/h. Co więcej, potrafi utrzymać lot z prędkością naddźwiękową bez konieczności użycia dopalaczy, osiągając 1,2 Ma, co odpowiada około 1470 km/h.

Samolot jest zdolny do przenoszenia szerokiego wachlarza uzbrojenia na 13 pylonach, które łącznie mogą unieść ponad 9 ton ładunku. Wśród dostępnych opcji uzbrojenia znajdują się pociski powietrze-powietrze średniego zasięgu, takie jak AIM-120 AMRAAM, MBDA Meteor, pociski krótkiego zasięgu IRIS-T, AIM-9 Sidewinder, AIM-132 ASRAAM, pociski przeciwpancerne Brimstone, bomby kierowane z rodziny Paveway lub JDAM/ER czy pociski manewrujące TAURUS KEPD 350.

Dla Turków szczególnie użyteczne będą pociski MBDA Meteor, których zasięg rażenia samolotów przeciwnika może wynosić nawet 200 km, co stanowi ogromny postęp w porównaniu do pocisków AIM-120 AMRAAM. Sekret pocisków MBDA Meteor polega na wykorzystaniu silnika strumieniowego, który przy zachowaniu tych samych wymiarów pocisku zapewnia znacznie większy zasięg w porównaniu do klasycznego silnika rakietowego.

Z tych pocisków obecnie nie mogą korzystać żadne maszyny amerykańskie i są one dostępne wyłącznie dla maszyn europejskich. Warto zaznaczyć, że Turcja wciąż toczy ostry spór o Cypr z Grecją, która od paru lat korzysta z samolotów Rafale także zintegrowanych z Meteorami. Z tego względu zakup Eurofighterów pozwoli Turcji nijako wyrównać możliwości rażenia swojego lotnictwa wojskowego.