Wybuch Wezuwiusza. Katastrofa, która zmieniła historię
24 sierpnia 79 r. n.e. Wezuwiusz wybuchł, niszcząc Pompeje i Herkulanum. Tysiące zginęły, a miasta zostały pogrzebane pod popiołem. Odkrycia archeologiczne z XVIII wieku ujawniły niezwykłe szczegóły życia codziennego starożytnych Rzymian.
Antoine Jean-Baptiste Thomas - Procesja św. Januarego podczas erupcji Wezuwiusza, obraz na płótnie.
Pompeje i Herculanum były starożytnymi rzymskimi miastami, które przeżywały swoje lata świetności. W początkowych latach Imperium Rzymskiego 20 tys. ludzi żyło w Pompejach. Wśród mieszkańców byli kupcy, producenci i rolnicy, którzy wykorzystywali żyzną, czarną glebę. Na terenie miasta znajdowały się równe winnice i sady.
Specyficzny kolor ziemi był pokłosiem wcześniejszych erupcji wulkanicznych, o czym ówcześni mieszkańcy miasta nie wiedzieli.
Katastrofa, która zaskoczyła Rzymian
W południe 24 sierpnia 79 r. n.e. radość i dobrobyt mieszkańców Pompejów dobiegły końca. Szczyt Wezuwiusza eksplodował, wyrzucając 16-kilometrową chmurę grzyba wulkanicznego z popiołu i pumeksu.
Dalsza część artykułu pod materiałem wideo
"Sławosz, Sławosz!". Polski astronauta powitany po wylądowaniu w Polsce
Przez następne 12 godzin Pompeje były obsypywane popiołem wulkanicznym i gradem kamieni pumeksowych o średnicy do 7,5 cm, zmuszając mieszkańców miasta do ucieczki w panice. Około 2000 osób pozostało w Pompejach, zaszytych w piwnicach lub kamiennych konstrukcjach, licząc na przeczekanie erupcji.
Pozostali mieszkańcy Pompejów, którzy nie zdążyli uciec, zginęli rankiem 25 sierpnia, gdy chmura toksycznego gazu wdarła się do miasta. Następnie nastąpił potok skał i popiołu, zawalając dachy i mury oraz grzebiąc zmarłych.
Według relacji Pliniusza Młodszego, który przebywał w momencie erupcji na zachodzie Zatoki Neapolitańskiej, wybuch trwał 18 godzin. Pompeje zostały pogrzebane pod warstwą popiołu i pumeksu o grubości od 4,2 do 5 metrów, a pobliskie wybrzeże uległo drastycznym zmianom.
Historyczna debata
Archeolodzy od dawna debatują nad tym, czy wulkan rzeczywiście wybuchł 24 sierpnia. Niektórzy wskazują na jesienne owoce znalezione w ruinach jako znak, że data jest zbyt wczesna. Inskrypcja odkryta w 2018 roku sugeruje również, że erupcja mogła nastąpić dwa miesiące później, w połowie października.
Jak również pisaliśmy wcześniej, naukowcy znaleźli dowody na to, że w Pompejach po wybuchu wulkanu toczyło się życie. Niektórzy mieszkańcy, którzy nie mogli znaleźć dla siebie nowego domu, wracali do miasta, licząc przy okazji na znalezienie cennych pozostałości. Teren został całkowicie opuszczony w V wieku n.e.
