Czym jest wyważanie samolotu?

Wyobrażacie sobie samolot, w którym pasażerowie siedzą tylko w przedniej części pokładu, pod nimi jest też bagaż i paliwo? O ile możemy to sobie rozrysować w głowie, to już w praktyce byłoby to bardzo niebezpieczne. I dlatego wyważanie samolotu jest niezbędne.

W wyważaniu samolotu chodzi o to, by ciężar na pokładzie był odpowiednio rozmieszczony. Ciężar, czyli pasażerowie, bagaże, paliwo czy catering.
- Źle wyważony samolot przestanie być stabilny, co jest bardzo niebezpieczne. Kluczowe jest zatem zaplanowanie środka ciężkości samolotu zgodnie z wytycznymi linii lotniczej - tłumaczy Anna Jankowska z firmy Welcome Airport Services, która w Porcie Lotniczym Gdańsk zajmuje się m.in. wyważaniem samolotów. Przebieg tego procesu opisał Jakub Milszewski na blogu anywhere.pl.

"Pracownicy Welcome odpowiedzialni za wyważanie już na 40 minut przed startem maszyny zbierają wszystkie niezbędne informacje i umieszczają je w specjalnym arkuszu nazywanym <>. W nim tworzy się wykres, a obliczona krzywa wykresu nie może wykraczać poza specjalne pole nazywane kopertą. Przekroczenie koperty z lewej lub prawej strony oznacza, że samolot nie jest wyważony i nie może wystartować. Jeżeli zaś wykres wykracza poza nią z góry lub z dołu, to oznacza, że ogólna masa samolotu do startu przekroczyła dopuszczalny udźwig maszyny i lot jest niemożliwy" - czytamy na blogu.

Wpływ na ciężar ma m.in. średnia waga pasażerów. Rzecz jasna nikt nas nie waży, tę oblicza się na podstawie “średniej wagi pasażera uznawanej przez daną linię lotniczą i liczby pasażerów dorosłych i dzieci”. Teoretycznie może zdarzyć się tak, że po jednej stronie usiądą ponadprzeciętnie grubi, a po drugiej niespotykanie chudzi. W takich nietypowych przypadkach pracownicy firmy Welcome mogą zarządzić zmianę miejsc, ale w praktyce unika się takich niekomfortowych dla pasażerów sytuacji. Wówczas manipuluje się bagażem, by wyrównać różnicę.

Zresztą z walizkami pasażerów też może być problem. Trudnym okresem są święta. Wtedy bagaże są bardzo obficie wypakowane, co na dłuższych trasach jest problemem - zmieścić musi się w końcu znacznie więcej paliwa. Co wtedy? Gdy przekracza się całkowitą masę samolotu, bagaże po prostu lecą osobno. Oczywiście linie lotnicze wolą tego unikać, ponieważ źle wygląda to w oczach pasażerów. A poza tym kosztuje.

Paradoksalnie trudniej wyważa się… mniejsze samoloty. W nich nawet jeden pasażer może zrobić różnicę. Jeżeli więc w niedużych maszynach zobaczycie tylne rzędy wolne, to najprawdopodobniej oznacza to, że zrobiono tak ze względu na utrzymanie odpowiedniego środka ciężkości.