Obejmuje cały organizm. Jest jak "mózg"

Nowe badania przeprowadzone przez zespół naukowców ze Stazione Zoologica Anton Dohrn we Włoszech dowiodły, że jeżowce mają o wiele bardziej złożone układy nerwowe niż dotychczas sądzono. Jak podaje portal Science Alert, odkryto, że ich neurony nie są tylko rozproszone, lecz tworzą zintegrowany system, który funkcjonuje jak „mózg” na obszarze całego organizmu.

Zespół kierowany przez biologa rozwojowego Periklisa Paganosa analizował jeżowce purpurowe (Paracentrotus lividus) podczas przekształcania się z larwy w dorosłego osobnika. Proces metamorfozy jeżowców okazał się bardziej radykalny niż przemiana motyla i wiązał się z powstaniem wielu typów komórek nerwowych.

Młode jeżowce zaczynają życie z dwuboczną symetrią, mając ciało podzielone na dwie części, jednak w dorosłości przyjmują promienistą symetrię przypominającą rozkład u rozgwiazd czy meduz. To przejście wiąże się z dużymi zmianami w ich genetyce i organizacji układu nerwowego.

Najnowsze analizy komórek ujawniły, że ponad połowę z nich stanowią różne rodzaje neuronów. Wykazują one aktywność genów odpowiedzialnych za przekazywanie substancji takich jak dopamina, serotonina, GABA czy glutaminian. Świadczy to o wysokim poziomie złożoności tego układu nerwowego.

- Nasze wyniki pokazują, że zwierzęta pozbawione tradycyjnego centralnego układu nerwowego mogą wykształcić jego odpowiednik -  podkreślił ewolucjonista Jack Ullrich-Lüter z Muzeum Historii Naturalnej w Berlinie.

Według badaczy, różnorodność neuronów i sposób ich działania wskazują, że jeżowce nie mają prostego układu nerwowego, lecz rozległą i wyspecjalizowaną sieć. Stanowi to odejście od dotychczasowego obrazu szkieletowców morskich jako zwierząt bez wyraźnego centrum nerwowego.