NASA: Niespodziewany wzrost poziomu mórz. Zasoby słodkiej wody zagrożone

NASA ogłosiła, że w 2024 roku poziom mórz wzrósł bardziej niż oczekiwano, co było wynikiem nie tylko topnienia lodowców, ale przede wszystkim rozszerzalności cieplnej wód oceanicznych. „Wzrost, który zaobserwowaliśmy w 2024 roku, był wyższy, niż się spodziewaliśmy” – przekazał w komunikacie oceanograf NASA Josh Willis. „Każdy rok jest nieco inny, ale jasne jest, że ocean nadal się podnosi, a tempo tego wzrostu przyspiesza” - dodał.

Od czasu rozpoczęcia satelitarnego rekordu wysokości oceanów w 1993 r., tempo rocznego podniesienia poziomu morza podwoiło się. W sumie globalny poziom morza wzrósł o 10 centymetrów od 1993 roku.

W 2024 roku NASA przewidywała wzrost poziomu mórz o 0,43 cm, jednak rzeczywisty wzrost wyniósł 0,59 cm. Dane te pochodzą z pomiarów pięciu międzynarodowych satelitów, w tym najnowszego, Sentinel-6 Michael Freilich, który od 2020 r. mierzy wysokość powierzchni oceanów z dokładnością do kilku centymetrów. Naukowcy od dawna podejrzewali, że nieznane wcześniej sprzężenia zwrotne mogą przyspieszać wzrost poziomu mórz, co teraz się potwierdza.

W 2024 roku dwie trzecie wzrostu poziomu mórz było spowodowane rozszerzalnością cieplną wód, mimo że topnienie lodowców również przyspieszało. NASA opisuje, że istnieje kilka sposobów, w jakie ciepło przenika do oceanu, prowadząc do termicznej ekspansji wody. Zazwyczaj woda morska układa się w warstwy, które są określane przez temperaturę i gęstość wody. Cieplejsza woda unosi się na powierzchni, ponieważ jest lżejsza od chłodniejszej, która jest gęstsza. W większości miejsc ciepło z powierzchni przemieszcza się bardzo wolno przez te warstwy w głąb oceanu.

Społeczności w obszarach przybrzeżnych, takich jak Floryda, pokazane na tym zdjęciu NASA z 1992 r., są narażone na skutki wzrostu poziomu morza, w tym powodzie podczas przypływu.

Ogromne ruchy wody podczas zjawiska El Niño — kiedy duża masa ciepłej wody, zazwyczaj znajdująca się w zachodniej części Oceanu Spokojnego, przemieszcza się do centralnej i wschodniej części tego oceanu — również mogą prowadzić do pionowego przemieszczania się ciepła w oceanie. Jednak w obszarach oceanu, gdzie występują silne wiatry, warstwy te mogą być na tyle wzburzone, że dochodzi do pionowego mieszania. Bardzo duże prądy, takie jak te występujące w Oceanie Południowym, mogą przechylać warstwy oceaniczne, co ułatwia powierzchniowym wodom przenikanie w głąb.

Wzrost poziomu mórz powoduje również zwiększone zalewanie rzek, np. takich jak Ganges, słoną wodą, co w połączeniu z malejącą ilością wody z topniejących lodowców, zagraża zasobom słodkiej wody. Bez interwencji, może to zmusić całe populacje do migracji w poszukiwaniu tego cennego zasobu. Jak opisują specjaliści z NASA, jedynym sposobem na złagodzenie tych skutków jest redukcja emisji gazów cieplarnianych.