Urządzenie, które zmieniło świat

Urządzenie, które zmieniło świat

05.01.2010 11:52, aktual.: 06.01.2010 12:13

Zalogowani mogą więcej

Możesz zapisać ten artykuł na później. Znajdziesz go potem na swoim koncie użytkownika

Obliczanie wydatków, naliczanie oprocentowania kredytu, dodawanie podatku czy marży to działania, które niejednokrotnie wykonujemy każdego dnia przy pomocy sprzętu, który 40 lat temu zrewolucjonizował oblicze matematyki - kalkulatora. Choć jego podstawowe zastosowanie nie zmieniło się od wielu lat to ilość skomplikowanych funkcji ewoluowała dzięki technologicznej rewolucji XX w.

Historia powstania kalkulatora sięga czasów II wojny światowej, kiedy w 194. roku Konrad Zuse ukończył w Niemczech prace nad maszyną nazwaną Z3, która wykonywała obliczenia na liczbach binarnych zapisanych w reprezentacji, nazywanej dzisiaj zmiennopozycyjną, sterowane programem zewnętrznym podawanym za pomocą perforowanej taśmy filmowej. Maszyna Z3 została całkowicie zniszczona w czasie bombardowania w 1945 roku. Następny model maszyny Zusego, Z4 przetrwał i działał do końca lat pięćdziesiątych. Maszyny Zusego były kalkulatorami przekaźnikowymi. W tym czasie znane już były prace Claude Shannona dotyczące działań binarnych (logicznych) za pomocą układów elektronicznych zgodnie z regułami Boole'a.

W roku 194. zespół specjalistów pod kierunkiem J.W. Mauchly'ego i J.P. Eckerta zaprojektował i zbudował maszynę ENIAC (ang. Electronic Numerical Integrator And Computer). Pierwsze obliczenia maszyna ta wykonała w listopadzie 1945 roku. Maszyna ENIAC jest uznawana powszechnie za pierwszy kalkulator elektroniczny, chociaż w 1976 roku okazało się, że wcześniej zaczęły pracować w Wielkiej Brytanii maszyny Coloss I i II. Maszyna ENIAC była monstrualną konstrukcją złożoną z 50 szaf o wysokości 3 metrów zawierających około 20 tysięcy lamp.

Obraz
© Kalkulator Curta (fot. Zibi)

W 194. Curt Herzstark w obozie Buchenwald zaprojektował mały poręczny mechaniczny kalkulator. Naukowcowi udało się przetrwać pobyt w obozie i po zakończeniu II wojny światowej wyjechał do Lichtensteinu, aby dokończyć tam swoje dzieło. Kalkulatory Curta przez długi czas były najlepszymi kalkulatorami, do czasu, gdy zastąpiono je nowszymi, elektronicznymi. W porównaniu z innymi maszynami liczącymi miały kieszonkowe rozmiary i liczyły z dużą dokładnością, oferując przy tym prostą i szybką obsługę wielu działań. Kalkulator produkowano w dwóch wersjach: typ I który powstał w nakładzie 80000 egzemplarzy i typ II wyprodukowany w ilości 60000 sztuk. Produkcję kalkulatorów Curta zakończono w 1970 roku.

Kolejnym urządzeniem skonstruowanym do radzenia sobie ze skomplikowanymi obliczeniami był arytmometr. Ręczna maszyna kalkulacyjna, przeznaczona do wykonywania 4-6 działań arytmetycznych (dodawanie, odejmowanie, mnożenie, dzielenie, potęgowanie, pierwiastkowanie). Ze względu na sposób wprowadzania danych wyróżnia się arytmometry dźwigniowe i klawiszowe, zaś z uwagi na zastosowany napęd lub układ przy wykonywaniu działań - mechaniczne, elektromechaniczne i elektroniczne. Arytmometry wykorzystywane były przy pracach rachunkowych w biurach oraz do obliczeń w pracach projektowych.

Obraz
© Arithmometer (fot. Zibi)

Obecnie na rynku możemy znaleźć bardzo bogaty wybór kalkulatorów zarówno prostych kieszonkowych, biurowych z funkcjami naliczania podatków "Tax", graficznych z możliwością rzeczywistego zapisu działań jak również zaawansowanych technologicznie - naukowych. Te ostatnie w niewielkich obudowach mogą kryć imponującą ilość funkcji, nawet 40. tak jak np. kalkulator ze zdjęcia poniżej (Vector CS-102II) z dwuliniowym wyświetlaczem. Może on wykonywać obliczenia działań statystycznych jak również całki, równania, pochodne, macierze czy operacje wektorowe w różnych systemach liczbowych.

Obraz

Choć od powstania protoplasty kalkulatora minęło już ponad 60 lat nadal jest on jednym z najbardziej cenionych wynalazków elektronicznych i niewielu z nas może wyobrazić sobie życie bez tego niewielkiego urządzenia.

Oceń jakość naszego artykułuTwoja opinia pozwala nam tworzyć lepsze treści.
Wybrane dla Ciebie
Komentarze (31)