Mars wpływa na klimat Ziemi. Nowe symulacje pokazują skalę
Naukowcy, na których powołuje się ScienceAlert, wskazują Marsa jako kluczowego gracza w cyklach klimatycznych Ziemi. Analiza symulacji orbitalnych ujawnia, że czerwony sąsiad wzmacnia i wydłuża rytmy epok lodowych oraz podtrzymuje długookresowe wahania klimatu.
Ziemia, Księżyc i Mars
Klimat naszej planety od milionów lat przełącza się między zimnymi i ciepłymi epiokami.. W tle działają doskonale poznane cykle Milankovicia, zależne od zmian orbity i nachylenia osi planety względem ekliptyki. Na te parametry wpływ mają grawitacyjne oddziaływania innych planet. Dotąd najczęściej wskazywano na Wenus i Jowisza. Okazuje się jednak, że Mars również odciska na nas wyraźne piętno.
Zespół naukowców kierowany przez Stephena Kane’a przeprowadził symulacje komputerowe, w których zmieniano masę Marsa od zera do dziesięciokrotności wartości rzeczywistej. Sprawdzano, jak te warianty wpływają na zmienność orbity naszej planety w bardzo długich skalach czasu. Wyniki wyraźnie dowodzę, że Mars ma na nas znacznie większy wpływ, niż dotychczas uważano.
Jak planety wpływają na Błękitną Planetę
Najstabilniejszym elementem modeli pozostaje cykl zmian eliptyczności orbity planety o okresie ok. 405 tys. lat. Ten swoisty "metronom" klimatyczny wynika z oddziaływania Wenus i Jowisza na Ziemię i widoczny jest w modelach niezależnie od masy Marsa. To on tworzy stałe tło dla innych wahań, które modulują natężenie i rozmieszczenie promieniowania słonecznego docierającego do Ziemi.
Krótsze, ok. 100-tysięczne cykle, powiązane z przejściami między epokami lodowymi, silnie zależą jednak od Marsa. W symulacjach zwiększanie jego masy wydłuża te cykle i wzmacnia ich moc, co łączy się z silniejszym sprzęganiem ruchów planet wewnętrznych. To przekłada się na wyraźniejsze wahania warunków sprzyjających rozrostowi i topnieniu lądolodów.
Szczególnie istotny jest 2,4-milionowy „wielki cykl”. Modele pokazują, że znika on, gdy masa Marsa zbliża się do zera. Istnieje tylko dlatego, że czerwony sąsiad jest wystarczająco masywny, by wytworzyć odpowiednią konfigurację rezonansową. Ten długookresowy rytm wpływa na rozkład nasłonecznienia w skalach wielu milionów lat.
Co ciekawe, na działanie Marsa reaguje też nachylenie osi Ziemi. Znany z zapisów geologicznych 41-tysięczny cykl w modelach wydłuża się wraz ze wzrostem masy Marsa. Przy dziesięciokrotnie cięższym Marsie dominują okresy 45–55 tys. lat, co mogłoby istotnie zmienić wzorce akumulacji i zaniku lądolodów. Autorzy podkreślają, że wnioski pomagają też oceniać habitowalność planet skalistych w innych układach – konfiguracja sąsiadów może stabilizować lub rozstrajać ich klimat.
