nauka (strona 65 z 214)

Polscy naukowcy stworzyli program komputerowy o nazwie Vclust, który umożliwia porównanie milionów sekwencji wirusowych w zaledwie kilka godzin, porządkując je według stopnia podobieństwa. Tradycyjne metody analizy tak ogromnych zbiorów danych genetycznych mogłyby zająć nawet kilka lat.

Naukowcy ustalili, że zidentyfikowany w 2008 roku drugi gatunek bakterii wywołujących trąd, zarażał ludzi w obu Amerykach już co najmniej 1000 lat temu, kilka stuleci przed przybyciem Europejczyków.

Naukowcy z Uniwersytetu w Southampton odkryli, jak powstają miniaturowe wydmy na Ziemi i Marsie. Badania mogą pomóc zrozumieć podobne formacje na innych planetach.

Start misji kosmicznej, w której bierze udział polski astronauta, już za siedem dni. Zespół, który przebywa teraz w standardowej izolacji przed lotem na Florydzie, zdradził kilka szczegółów. Polak z pokładu stacji będzie prowadził pokazy fizyki na żywo dla szkół i ośrodków naukowych.

Chiny zaskakują świat, bijąc swój własny rekord. Zaprezentowali największą na świecie turbinę wiatrową o mocy 26 MW i wysokości 185 metrów. Pojedyncza turbina, oprócz tego, że jest odporna na niebezpieczne zjawiska, mogłaby zasilić nawet całe miasto.

Model sztucznej inteligencji zrobił coś, czego żadna maszyna nigdy nie powinna była zrobić: przepisał swój własny kod, aby uniknąć wyłączenia - opisuje ekspert. Jak się okazuje to nie są jednostkowe przypadki buntu.

Niedawne osunięcie się lodowca na wioskę Blatten w Szwajcarii to ostrzeżenie dla społeczności na całym świecie, zwłaszcza w Azji - ostrzegają naukowcy. Niebezpieczne zjawiska są napędzane przez coraz bardziej przyśpieszające zmiany klimatu.

Wraz z nasileniem się zmian klimatycznych południowa część Afryki nie tylko staje się cieplejsza i suchsza - coraz bardziej wyrasta z wody. Stały ruch kontynentu zbadali niemieccy geolodzy.

Naukowcy z Polski i Hiszpanii odkryli nowy sposób na przyspieszenie planowania radioterapii. Rozwiązanie ma usprawnić proces leczenia i ułatwić pracę specjalistom.

Nowe badania wykazały, że w ciągu ostatnich dwóch dekad 21 proc. globalnego oceanu doświadczyło zmniejszenia głębokości, do której dociera światło słoneczne. W strefach tych żyje 90 proc. wszystkich organizmów morskich.

Jesteśmy w przełomowym momencie, w którym rewolucja technologiczna nadchodzi wielkimi krokami. Jedną z obietnic nowo wybranego prezydenta naszego kraju Karola Nawrockiego jest utworzenie Funduszu Technologii Przełomowych, który pomoże wspierać projekty związane ze sztuczną inteligencją i komputerami kwantowymi.

Badacze Nathan A. Kaib i Sean N. Raymond ocenili wpływ przelatujących gwiazd na długoterminową stabilność Układu Słonecznego. Jaka przyszłość czeka Ziemię?

Na Ziemi istnieje wiele miejsc określanych jako "bramy do piekła". Od starożytnych mitów po współczesne zjawiska geologiczne. Co sprawia, że są tak określane i gdzie dokładnie się znajdują?

Naukowcy znaleźli dowody na niezwykle silną burzę słoneczną, która uderzyła w Ziemię w 12 350 r. p.n.e. Według nich, zdarzenie to było około 500 razy bardziej intensywne niż burza z 2005 roku, najsilniejsza odnotowana współcześnie.

Chińscy naukowcy opracowali soczewki kontaktowe, które umożliwiają widzenie w podczerwieni, a urządzenie działa nawet przy zamkniętych powiekach. Technologia zastosowana do stworzenia soczewek wykorzystuje specjalne nanocząsteczki, które przekształcają światło podczerwone w światło widzialne.

Gdy spożywamy papryczkę chili, spodziewamy się ognia na języku. Ta ostrość jest powodowana przez związki z klasy kapsaicynoidów. Jednak w przypadku niektórych papryczek, pomimo wysokiego poziomu kapsaicynoidów, ich ostrość jest słaba. Dzieje się tak dlatego, że papryki te zawierają też związki, które znacząco zmniejszają pikantność.

"W stronę gwiazd" - napisał krótko Sławosz Uznański-Wiśniewski pod zdjęciem, które opublikował na swoim profilu na LinkedIn. Polak 8 czerwca 2025 r. ruszy w ramach misji Ax-4 na Międzynarodową Stację Kosmiczną (ISS).

Ten wyjątkowy obiekt emituje zarówno fale radiowe, jak i promieniowanie rentgenowskie. Naukowcy odkryli obiekt 15 tys. lat świetlnych od Ziemi, który nie przypomina niczego, z czym się dotychczas spotkaliśmy w meandrach kosmosu.

NASA opublikowała zdjęcie LeopardISS. Pierwszy z eksperymentów misji IGNIS jest na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej, gdzie niebawem rozpocznie realizację polskiego eksperymentu. Projekt polskiej firmy technologicznej może wpłynąć na przyszłe misje planetarne.

Polski naukowiec stworzył urządzenie wspomagane przez sztuczną inteligencję, które będzie wsparciem dla logopedów. System pomoże w identyfikacji przedszkolaków, które wymagają terapii mowy i zidentyfikuję genezę problemu. "Sztuczną inteligencję trzeba odpowiednio nakarmić danymi, by wiedziała, co wskazywać logopedom. Algorytmy muszą być trenowane na dużych zbiorach danych, by rozpoznawać subtelne różnice w wymowie czy ruchach twarzy podczas artykulacji. To właśnie logopedzi dostarczają wiedzę, która pozwala nauczyć system, jak wspierać terapię" – wyjaśnia naukowiec.

Nowe badania wskazują, że asteroidy współorbitujące z Wenus mogą stanowić zagrożenie dla Ziemi. Naukowcy z Uniwersytetu w São Paulo analizują ich potencjalne niebezpieczeństwo i możliwości wykrycia.

Naukowcy z Uniwersytetu Nauki i Technologii Chin opracowali urządzenie, które potrafi odczytać tekst z odległości 1,36 km. To osiągnięcie może zrewolucjonizować optyczne obrazowanie i zdalne czujniki.

Załoga misji Ax-4, w której skład wchodzi łodzianin Sławosz Uznański-Wiśniewski, rozpoczęła kwarantannę na Florydzie przed planowanym lotem na Międzynarodową Stację Kosmiczną (ISS). Informację tę przekazała firma Axiom Space.

Czy tylko ludzie są zdolni do nawiązywanie głębokich relacji? Z najnowszych badań opublikowanych w "Nature" wynika, że jest to uniwersalne zjawisko w świecie zwierząt. Badania przeprowadzone na afrykańskich szpakach wykazały, że zwierzęta te potrafią tworzyć długoterminowe relacje oparte na wzajemnej pomocy.

Nuda, często postrzegana jako negatywne zjawisko, może przynosić korzyści dla naszego mózgu i zdrowia psychicznego. Naukowcy sugerują, że warto nauczyć się ją akceptować. "W małych dawkach jest niezbędną przeciwwagą dla nadmiernie stymulującego świata" - podkreślają.