Mikroorganizmy z Ziemi na Marsie? Mogą przetrwać tam długie lata
Najnowsze badania naukowców z York University wskazują na coś zaskakującego. Na przestrzeni ostatnich dekad mogliśmy dostarczyć na Marsa liczne mikroorganizmy. W zależności od tego, gdzie na pokładzie lądowników się znalazły, mogą tam przetrwać całkiem sporo czasu.
Zespół naukowców z York University wykorzystał nowy model Mars Microbial Survival (MMS), by ocenić, ile czasu mikroorganizmy zabrane z Ziemi np. w lądownikach, łazikach czy statkach kosmicznych, mogą przetrwać w drodze po dotarciu na Marsa. Głównym celem tych analiz jest ograniczenie ryzyka, że podczas poszukiwań życia marsjańskiego omyłkowo odkryjemy organizmy pochodzenia ziemskiego.
Naukowcy skupili się na dwóch etapach podróży: fazie podróży międzyplanetarnej oraz po lądowaniu na powierzchni Marsa. W trakcie lotu pojazd wystawiony jest na intensywne promieniowanie ultrafioletowe pochodzące ze Słońca, które skutecznie eliminuje mikroorganizmy znajdujące się na zewnętrznej powierzchni statku kosmicznego lub sondy. We wnętrzu takiego instrumentu ochrona przed promieniowaniem jest większa, ale mikroby wciąż wystawione są na niskie ciśnienie i zmienne temperatury.
Najnowszy model przeanalizował dane z czternastu miejsc lądowań i katastrof statków marsjańskich, w tym misji Viking, Pathfinder, Spirit, Opportunity, Curiosity i Perseverance. W ten sposób naukowcy spróbowali ocenić skuteczność procesów sterylizacji w różnych warunkach marsjańskich. Okazuje się, że najbardziej narażone na sterylizację są powierzchnie zwrócone ku górze, które praktycznie oczyszczają się z bakterii w ciągu jednego marsjańskiego dnia.
Proces pełnej sterylizacji całego statku trwa znacznie dłużej. Według wyliczeń opartych na modelu MMS wszystkie zewnętrzne powierzchnie zostają oczyszczone w ciągu jednego marsjańskiego roku (to około 687 dni ziemskich). Dodatkowe czynniki, takie jak toksyczny regolit, niska wilgotność i bardzo niskie ciśnienie atmosferyczne panujące na Czerwonej Planecie, również przyczyniają się do eliminacji drobnoustrojów.
Wnętrza lądowników mogą być wolne od mikroorganizmów po mniej więcej stu dniach marsjańskich z powodu nagrzewania się podzespołów. Co jednak ciekawe, najtrudniejsze do wyjałowienia są zimne, nieogrzewane fragmenty wnętrza lądowników i łazików. W tych miejscach, jak wynika z modelu, pełna sterylizacja może trwać nawet 25 marsjańskich lat, czyli niemal pół wieku.
Wyniki symulacje wyraźnie wskazują na konieczność stosowania niezwykle rygorystycznych procedur ochrony planetarnej przy wysyłaniu powierzchniowych misji marsjańskich. Grupa Biotechnology and Planetary Protection stale opracowuje skuteczniejsze metody sterylizacji, by maksymalnie ograniczyć ryzyko przeniesienia ziemskich drobnoustrojów na Marsa. Wszak nikt nie chce w przyszłości ogłosić odkrycie życia na Marsie, aby przy dokładniejszej analizie okazało się, że sami to życie tam zawieźliśmy, aby je później "odkryć".
