Katastrofa irańskiej floty: ponad 30 okrętów zniszczonych w kilka dni

Piątek sprzyja podsumowaniom. Warto więc przyjrzeć się, co od początku wojny zniknęło z listy jednostek irańskiej floty.

Najgłośniejszym wydarzeniem ostatnich dni był bez wątpienia atak na fregatę IRIS Dena. Jednostka należała do nowszych okrętów nawodnych marynarki wojennej Iranu i została wcielona do służby w 2021 roku. O tym zdarzeniu pisaliśmy szerzej na naszym portalu (link do tekstu)

4 marca okręt znajdował się na wodach Oceanu Indyjskiego, około 40 mil morskich od wybrzeży Sri Lanki. Fregata wracała z międzynarodowych ćwiczeń morskich prowadzonych na wodach Indii.

Według dostępnych informacji atomowy okręt podwodny US Navy wystrzelił ciężką torpedę Mk-48, która eksplodowała w rejonie rufy jednostki. Skutki uderzenia okazały się katastrofalne – okręt w krótkim czasie utracił zdolność do utrzymania pływalności i zatonął.

Z przekazów służb ratowniczych wynika, że w wyniku eksplozji zginęło co najmniej 87 członków załogi. Kilkudziesięciu marynarzy uratowano, natomiast wielu uznano za zaginionych.

W wymiarze historycznym wydarzenie to ma dodatkową wymowę. Był to pierwszy od wielu dekad przypadek, w którym amerykański okręt podwodny zatopił okręt wojenny przeciwnika przy użyciu torpedy w warunkach realnego konfliktu.

Warto również przypomnieć, że 1 marca siły amerykańskie uderzyły w irański okręt nawodny w porcie Chah Bahar nad Zatoką Omańską. Według informacji U.S. CENTCOM celem była korweta typu Moudge należąca do marynarki wojennej Islamskiej Republiki Iranu (link do tekstu).

Jednostki tego typu należą do najważniejszych okrętów nawodnych NEDAJA operujących na południowych akwenach kraju. Choć w irańskiej nomenklaturze określane są jako niszczyciele, przy wyporności około 1500 ton klasyfikowane są jako duże korwety.

Według części doniesień po uderzeniu okręt miał osiąść na mieliźnie w obrębie portu. Informacje te nie zostały jednak oficjalnie potwierdzone.

Kilka dni wcześniej doszło do uderzenia w jednostkę, którą Teheran przedstawiał jako symbol rosnących ambicji morskich.

Chodzi o IRIS Shahid Bagheri – przebudowany kontenerowiec pełniący rolę nosiciela bezzałogowych statków powietrznych. Okręt wszedł do służby dopiero w 2025 roku i miał umożliwiać operowanie dronów daleko od wybrzeży Iranu. 

Według informacji amerykańskiego Dowództwa Centralnego jednostka została trafiona w pierwszych godzinach operacji przeciwko Iranowi i stanęła w ogniu. Uderzenie miało miejsce w ramach szerzej zakrojonych działań przeciwko irańskiej infrastrukturze wojskowej. 

Z perspektywy propagandowej była to strata szczególnie dotkliwa – okręt prezentowano jako dowód, że Iran potrafi przenosić działania bezzałogowe na pełne morze.

W obiegu medialnym pojawiły się też informacje o rzekomej utracie irańskiego okrętu podwodnego. W części przekazów wskazuje się na jednostkę typu Fateh – niewielki, przybrzeżny okręt podwodny wprowadzony do służby w 2019 roku w ramach programu rozwoju krajowej floty podwodnej Iranu.

Na ten moment są to jednak w ogromnej większości doniesienia niezweryfikowane. Nie ma ani potwierdzeń w źródłach branżowych, ani materiałów satelitarnych, które wskazywałyby na utratę takiej jednostki.

Trzeba też pamiętać o jednej rzeczy – okręt podwodny to jeden z najtrudniejszych celów do „potwierdzenia”. Może przebywać w zanurzeniu, może operować na otwartym oceanie i przez długi czas w ogóle nie pojawiać się w przestrzeni informacyjnej. Dlatego na obecnym etapie informacje o jego zatopieniu należy traktować z bardzo dużą ostrożnością.

Według informacji przekazywanych przez amerykańskie dowództwo, w trakcie operacji „Epicka Furia” przeciwko Iranowi zniszczono już ponad trzydzieści jednostek należących do tamtejszej floty. Wśród nich mają znajdować się zarówno większe okręty, jak i mniejsze jednostki używane przez Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej. 

Jeżeli dane te się potwierdzą, będzie to jedno z najpoważniejszych uderzeń w potencjał morski Iranu w całej jego współczesnej historii. Należy jednak podkreślić, że liczba zniszczonych jednostek podawana przez stronę amerykańską nie została dotąd niezależnie potwierdzona.

W warunkach działań wojennych komunikaty operacyjne często mają również wymiar propagandowy. Dotyczy to także państw o rozwiniętych systemach demokratycznych, które w oficjalnych przekazach mogą przedstawiać skalę sukcesów w sposób korzystny dla własnej narracji.

W tej sytuacji to Stany Zjednoczone występujące w roli agresora, prowadzą działania ofensywne przeciwko Iranowi. Dlatego informacje o skali strat irańskiej floty należy traktować z dużą ostrożnością. Rzeczywisty bilans uderzeń będzie można ocenić dopiero po pojawieniu się niezależnych potwierdzeń, na przykład w postaci zdjęć satelitarnych lub analiz wywiadowczych.

Jeszcze niedawno Teheran chwalił się nowymi okrętami, bezzałogowcami operującymi z pokładu jednostek oraz planami zwiększenia obecności na dalekich wodach.

Ostatnie dni brutalnie zweryfikowały te ambicje.

Zatopiona fregata, zniszczony nosiciel dronów, utracony okręt podwodny oraz dziesiątki innych jednostek – bilans wygląda tak, jakby ktoś w krótkim czasie skreślił znaczną część wysiłku modernizacyjnego irańskich sił morskich.

A to dopiero początek wydarzeń, których konsekwencje dla bezpieczeństwa żeglugi w regionie i równowagi sił na morzu mogą być odczuwalne jeszcze przez długi czas.

Artykuł: Co straciła marynarka wojenna Iranu w pierwszych dniach wojny? - pochodzi z serwisu Portal Stoczniowy.