Ostrzegają przed suszą. Może dotknąć Europę

Naukowcy z Uniwersytetu w Utrechcie opracowali model klimatyczny Europy w przypadku załamania się kluczowego prądu atlantyckiego. Odkryli, że kontynent czeka bardzo sucha przyszłość.

Po raz pierwszy holenderscy badacze sprawdzili, co co stałoby się z letnimi opadami w Europie, gdyby załamała się Atlantycka południkowa cyrkulacja wymienna (AMOC).

AMOC to główny system prądów oceanicznych w Oceanie Atlantyckim, który przenosi ciepło z półkuli południowej na półkulę północną. Tym samym pomaga regulować klimat na całym świecie.

– To właśnie te prądy sprawiają, że północno-zachodnia Europa ma stosunkowo łagodny klimat w porównaniu z południową Kanadą, która leży na tej samej szerokości geograficznej – wyjaśnił René van Westen z Uniwersytetu w Utrechcie, główny autor badania.

Naukowcy przeanalizowali osiem długoterminowych symulacji klimatycznych, by sprawdzić, jak załamanie AMOC wpłynęłoby na letnie opady w Europie. To pierwsze porównanie różnych scenariuszy emisji i dopływu słodkiej wody pod kątem letnich susz na kontynencie.

– W obliczu zmian klimatu obserwuje się wzmożone parowanie, a pora sucha staje się coraz bardziej sucha. Jeśli do tego dodamy załamanie się AMOC, będziemy mieli więcej ekstremalnych susz – dodał van Westen.

Cztery symulacje odzwierciedlały poziomy gazów cieplarnianych sprzed epoki przemysłowej. Spośród pozostałych czterech symulacji, dwie analizowały, co stałoby się z opadami, gdyby emisja dwutlenku węgla przez ludzkość osiągnęła szczyt w połowie tego stulecia, a następnie zaczęła spadać. Naukowcy oznaczyli to jako scenariusz RCP4.5.

Inne dwie symulacje z kolei analizowały model wysokiej emisji. W nim emisja dwutlenku węgla jest trzykrotnie wyższa niż obecnie. Ten scenariusz znany jest jako RCP8.5.

W scenariuszu RCP4.5 bez załamania AMOC intensywność pory suchej w Europie rośnie o 8 proc. Gdy AMOC się zapada, wzrost sięga 28 proc. W RCP8.5 AMOC w symulacjach załamywał się niezależnie od dopływu słodkiej wody do Atlantyku.

Symulacje zakładały również dopływ słodkiej wody z topniejących lądolodów. Przy dużym dopływie wody w RCP4.5 AMOC się załamywał, przy mniejszym — odtwarzał. To stabilne stany równowagi.

Karsten Haustein z Uniwersytetu w Lipsku podkreślił wartość podejścia równowagowego. – Piękno tych symulacji polega na tym, że uwzględniają one setki lat po tym, jak wszystko się zmieni. To, że w ciągu najbliższych 50 lub 100 lat warunki będą znacznie bardziej suche, nie oznacza, że ​​tak będzie zawsze – dodał.