Zmieniliśmy trajektorię ich lotu wokół Słońca. Fenomenalny wyczyn!
To jest prawdziwe zaskoczenie. NASA za pomocą sondy DART nie tylko zmieniła orbitę księżyca Dimorphos wokół planetoidy Didymos, ale również wpłynęła na ruch całego układu wokół Słońca. Potrafimy namieszać w tym Układzie Słonecznym.
W 2022 r. NASA przeprowadziła pierwszą w historii próbę obrony planetarnej przed potencjalnym zderzeniem z planetoidą. Sonda DART uderzyła w Dimorphos – mały księżyc krążący wokół większej planetoidy Didymos. Wyniki te pokazały, że możliwe jest skuteczne wykorzystanie tzw. kinetycznego impaktora do zmiany trajektorii potencjalnie groźnego obiektu z kosmosu.
Okazuje się jednak, że DART nie tylko zmienił tempo rotacji Dimorphosa wokół Didymosa. Najnowsze badania wskazują, że misja spowolniła także całą parę planetoid na ich wspólnej orbicie wokół Słońca. Eksperci podkreślają, że doszło do historycznego osiągnięcia – pierwszy raz w dziejach ludzkości udało się zmienić ruch naturalnego ciała niebieskiego wokół Słońca.
Według dr. Rahila Makadii z Uniwersytetu Illinois, uderzenie sondy DART zainicjowało niespodziewanie intensywną utratę materii przez planetoidę. Miał to być efekt znacznie większy niż pierwotnie przewidywano. Ocenia się, że wyrzucone z Dimorphosa odłamki mogą w przyszłości utworzyć pierwszy sztuczny rój meteorów.
Przeprowadzone pomiary wykazały, że orbita pary planetoid wokół Słońca spowolniła o 11,7 mikrometra na sekundę z pierwotnych 34 km/s. To zaledwie ułamek sekundy, „jedna część na trzy miliardy”, jednak – jak zauważają naukowcy – kluczowy fakt polega na tym, że taki minimalny efekt udało się dokładnie zarejestrować. Co więcej, ta niewielka zmiana będzie kumulować się z każdym rokiem. Przesunęliśmy punkt, w którym planetoida znajdzie się za dekadę o prawie 4 kilometry.
Dodatkowo, badacze zidentyfikowali istotne różnice w gęstości planetoid. Didymos posiada gęstość 2,6 tys. kg/m³, natomiast Dimorphos tylko 1540 kg/m³. To sugeruje, że księżyc powstał z materii oderwanej od większego obiektu. Wyliczono również współczynnik wzmocnienia pędu, który przy tego typu misji wynosi ok. 2 – wiedza ta pozwoli lepiej modelować przyszłe działania w obronie Ziemi.
Kolejnym etapem badań mają być obserwacje prowadzone przez sondę Hera Europejskiej Agencji Kosmicznej. Dotarcie urządzenia w okolice Dimorphosa i Didymosa przewidziano na listopad tego roku. Naukowcy liczą, że sześciomiesięczna misja pozwoli ustalić masę, kształt i strukturę wewnętrzną obu planetoid.
Pełna analiza całego eksperymentu oraz postępy w zakresie obrony planetarnej zostały opisane w renomowanym periodyku naukowym. Dzięki tym badaniom, wiedza na temat skutecznej ochrony naszej planety stale się poszerza.
