Pradawna bakteria kryła się w lodowej jaskini. Jest odporna na wiele antybiotyków
Szczep bakterii odnaleziony w rdzeniu lodowym sprzed 5 tys. lat, wydobytym z lodowej jaskini w Rumunii, okazał się odporny na część współczesnych antybiotyków. Naukowcy podkreślają, że może stanowić jednocześnie niebezpieczeństwo i potencjalne źródło nowych terapii.
Zespół naukowy złożony z badaczy z Uniwersytet Bukareszteńskiego w Rumunii oraz Uniwersytetu Antofagasta w Chile sięgnął po lód z jednej z największych jaskiń lodowych Rumunii - Jaskini Scărișoara. W wywierconym rdzeniu lodowym natrafili na szczep bakterii Psychrobacter SC65A.3. Wyniki analiz opisali na łamach czasopisma "Frontiers in Microbiology". Autorzy uważają, że mikroorganizm wykazuje wrodzone mechanizmy obronne - testy pokazały odporność na 10 z 28 obecnie stosowanych antybiotyków.
Rdzeń lodowy sprzed pięciu tysięcy lat
Rumuński zespół naukowców wydobył z jaskini 25-metrowy rdzeń lodowy, pochodzący sprzed 5 tys. lat. Z jego wnętrza wyizolowano różne szczepy bakterii. W warstwie lodu zaobserwowano rozwój kolonii o pomarańczowym i różowym zabarwieniu. Następnie zostały one oczyszczone i dokładnie zidentyfikowane.
Jak wyjaśniła dr Cristina Purcarea z Instytutu Biologii Akademii Rumuńskiej w Bukareszcie, szczep Psychrobacter SC65A.3 - mimo swojego wiekowego pochodzenia - wykazuje oporność na wiele współczesnych leków i posiada ponad 100 genów związanych z odpornością na antybiotyki. Zdaniem badaczki dowodzi to, że "oporność na antybiotyki ewoluowała naturalnie w środowisku, na długo przed wprowadzeniem ich do użytku".
Szef AI apeluje do przywódców. Padły deklaracje na szczycie w Indiach
"Zagrożenie, ale i obietnica"
Autorzy publikacji podkreślają, że odkryty szczep to "zarówno zagrożenie, jak i obietnica". Analiza genomu wykazała 11 genów mogących zabijać lub hamować wzrost innych bakterii, grzybów i wirusów, w tym "superbakterii".
Z jednej strony istnieje obawa, że w wyniku topnienia lodu takie mikroorganizmy mogą zostać uwolnione do środowiska, a ich geny przenikną do współczesnych bakterii, pogłębiając globalny problem antybiotykooporności. Z drugiej strony pradawny szczep produkuje unikalne enzymy i związki o działaniu przeciwdrobnoustrojowym. Mogą one stać się inspiracją do opracowania nowych antybiotyków, enzymów przemysłowych oraz innych rozwiązań biotechnologicznych.
Potrzebna ostrożność
Dr Purcarea ostrzegła, że uwolnione do środowiska geny oporności mogą trafić do współczesnych patogenów i wzmocnić globalny problem antybiotykooporności. Jednocześnie badaczka zaznaczyła, że pradawne mikroby wytwarzają unikalne enzymy i związki przeciwdrobnoustrojowe, które mogą inspirować nowe terapie i rozwiązania biotechnologiczne.
Odkrycie z Jaskini Scarisoara dostarcza rzadkiego wglądu w ewolucję mechanizmów oporności. Autorzy badania uważają, że wyniki mogą pomóc zarówno w ocenie ryzyka, jak i w poszukiwaniu nowych cząsteczek przeciwdrobnoustrojowych, które wzbogacą współczesną medycynę.