Ciecierzyca z księżycowego pyłu. Naukowcy przeprowadzili przełomową uprawę
Badacze z Teksasu po raz pierwszy wyhodowali ciecierzycę w symulowanym księżycowym gruncie. Wyniki eksperymentu otwierają nowe możliwości dla przyszłych załogowych misji na Księżyc.
Naukowcy z University of Texas at Austin, we współpracy z Texas A&M University, osiągnęli przełom w badaniach nad uprawą roślin poza Ziemią. Ich zespół po raz pierwszy skutecznie wyhodował i zebrał ciecierzycę, korzystając z symulowanego księżycowego gruntu. Jest to znaczący krok dla planów wyżywienia astronautów podczas przyszłych misji na Księżyc, takich jak Artemis IV.
Zastosowany przez badaczy tzw. księżycowy regolit, przygotowany w specjalistycznym laboratorium, stanowi odpowiednik gleby przywiezionej kiedyś przez astronautów Apollo. Jednak grunt ten nie posiada mikroorganizmów ani materii organicznej niezbędnej do życia roślin. Chociaż zawiera potrzebne składniki odżywcze, obecność metali ciężkich mogłaby okazać się toksyczna dla upraw.
Aby umożliwić rozwój ciecierzycy, do mieszaniny dodano wermikompost – produkt działalności dżdżownic, bogaty w minerały i mikroorganizmy. Wermikompost uzyskuje się m.in. z resztek jedzenia czy materiałów bawełnianych, które mogą pochodzić z odpadów generowanych podczas misji kosmicznych.
Zanim nasiona trafiły do gruntu, zostały potraktowane grzybami arbuskularnej mikoryzy. Ta współpraca między rośliną a grzybem pozwoliła ograniczyć przyswajanie groźnych metali oraz poprawić pobieranie niezbędnych składników. Zespół zasadził ciecierzycę w rozmaitych proporcjach księżycowego gruntu i wermikompostu.
Najlepsze rezultaty uzyskano przy mieszance, w której księżycowy grunt stanowił maksymalnie 75 proc. Całkowicie księżycowe podłoże skutkowało przedwczesnym obumieraniem roślin. Jednak nawet w trudnych warunkach ciecierzyca z dodatkiem grzybów przetrwała dłużej niż ta niewzbogacona, co uznano za dowód kluczowej roli symbiozy.
Wciąż pozostaje do sprawdzenia, czy wyhodowana ciecierzyca jest bezpieczna pod względem spożycia i wartości odżywczych. Badacze analizują zawartość metali ciężkich oraz składniki pokarmowe, aby określić, na ile ta uprawa faktycznie może być źródłem żywności dla przyszłych astronautów. Kolejne etapy analiz dadzą odpowiedź na pytania o właściwości zdrowotne tego rodzaju upraw.
