Pierwszy taki przypadek na świecie. Naukowcy stworzyli chimeryczną małpę

Pierwszy taki przypadek na świecie. Naukowcy stworzyli chimeryczną małpę22.11.2023 13:23
Chińscy naukowcy stworzyli chimeryczną małpę
Źródło zdjęć: © Cell, Cao et al. CC BY-SA

W Chinach na świat przyszła małpa "zmontowana" w laboratorium z komórek dwóch różnych zarodków. Do embrionu makaka naukowcy wszczepili część komórek macierzystych z innego embrionu tego samego gatunku.

Zespół naukowców z Chin doniósł o pierwszych na świecie narodzinach małpy, której komórki pochodzą od dwóch genetycznie odrębnych embrionów tego samego gatunku. Wcześniej naukowcy prowadzili podobne badania na myszach, ale dotychczas nie udawało się uzyskać chimery w przypadku innych gatunków, zwłaszcza naczelnych.

Rezultaty oraz opis badań ukazał się na łamach pisma "Cell" (DOI: 10.1016/j.cell.2023.10.005).

Chimeryczny makak

Chimerami określa się organizmy powstałe z komórek różniących się genetycznie, pochodzących od dwóch lub więcej osobników. Chimeryzm w obrębie gatunku może wystąpić naturalnie, w tym także u ludzi, chociaż zdarza się to bardzo rzadko. Małpami wykorzystanymi w badaniu były makaki krabożerne (Macaca fascicularis), naczelne powszechnie wykorzystywane w badaniach biomedycznych.

Naukowcy z Chińskiej Akademii Nauk najpierw stworzyli dziewięć linii komórek macierzystych, korzystając z komórek pobranych z 7-dniowych zarodków makaków. Następnie umieścili linie komórkowe w hodowli, aby zapewnić im zwiększoną zdolność różnicowania się na różne typy komórek. Przeprowadzili szereg różnych testów na komórkach, aby potwierdzić, że są one pluripotencjalne, czyli mają zdolność różnicowania się na wszystkie typy komórek potrzebne do stworzenia żywego zwierzęcia. Komórki macierzyste oznaczono także białkiem o zielonej fluorescencji.

Dalsza część artykułu pod materiałem wideo

Uczeni wybrali ostatecznie konkretny podzbiór komórek macierzystych, które wszczepiono do embrionów w wieku 4–5 dni. Zarodki z kolei wszczepiono samicom makaków. Eksperymenty zaowocowały 12 ciążami. Na świat przyszło sześć żywych małp. Analiza potwierdziła, że jedna żywa małpa oraz jeden poroniony płód są zasadniczo chimerami i zawierają komórki, które wyrosły z komórek macierzystych hodowanych w laboratorium. Obie chimery były płci męskiej. Osobnik, który urodził się żywy, umarł pod 10 dniach.

Zielona fluorescencja

Badacze wykorzystali zieloną fluorescencyjną etykietę białkową, aby ustalić, które tkanki zawierają komórki pochodzące z wstrzykniętych komórek macierzystych. Wykorzystali także sekwencjonowanie genów i inne testy, aby potwierdzić obecność tkanki pochodzącej z komórek macierzystych w różnych narządach. Zielony znacznik znaleziono w mózgu, sercu, nerkach, wątrobie i w przewodzie pokarmowym. U obu zwierząt uczeni potwierdzili także obecność komórek pochodzących z komórek macierzystych w jądrach oraz w komórkach, które ostatecznie przekształcają się w plemniki.

Udział komórek macierzystych w różnych typach tkanek wahał się od 21 proc. do nawet 92 proc. Uczeni sprawdzili pod tym kątem 26 różnych typów tkanek. Co ciekawe, zielony znacznik był widoczny w świetle UV. U żywej chimery wyraźnie widać go było w oczach, ale i opuszki palców miały nikłą poświatę w tym świetle.

- Dostarczyliśmy mocne dowody na to, że pluripotencjalne komórki macierzyste małp mają zdolność różnicowania się in vivo na wszystkie tkanki tworzące organizm małpy – powiedział Miguel Esteban z BGI Research oraz Chińskiej Akademii Nauk, współautor publikacji. - To badanie pogłębia naszą wiedzę na temat potencjału rozwojowego pluripotencjalnych komórek macierzystych u naczelnych - dodał.

- To od dawna oczekiwane osiągnięcie – powiedział Zhen Liu z Chińskiej Akademii Nauk. - To badanie ma nie tylko implikacje dla zrozumienia pluripotencji u innych naczelnych, w tym ludzi, ale ma także istotne implikacje praktyczne dla inżynierii genetycznej i ochrony gatunków – dodał. - Ta praca może nam pomóc w wygenerowaniu dokładniejszych modeli małp do badania chorób neurologicznych, a także do innych badań biomedycznych – dodał. Naukowcy mogliby w przyszłości testować pewne skutki choroby na modelach małp. Zależy to od celu, ale im większy udział komórek macierzystych dawcy w dowolnej tkance docelowej, tym dokładniejszy może być model choroby.

Na razie zespół stara się poprawić skuteczność swojej metody generowania chimerycznych małp.

Źródło: Cell Press, IFLScience, fot. Cell/Cao et al./ CC BY-SA

Szanowna Użytkowniczko! Szanowny Użytkowniku!
×
Aby dalej móc dostarczać coraz lepsze materiały redakcyjne i udostępniać coraz lepsze usługi, potrzebujemy zgody na dopasowanie treści marketingowych do Twojego zachowania. Twoje dane są u nas bezpieczne, a zgodę możesz wycofać w każdej chwili na podstronie polityka prywatności.

Kliknij "PRZECHODZĘ DO SERWISU" lub na symbol "X" w górnym rogu tej planszy, jeżeli zgadzasz się na przetwarzanie przez Wirtualną Polskę i naszych Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych, zbieranych w ramach korzystania przez Ciebie z usług, portali i serwisów internetowych Wirtualnej Polski (w tym danych zapisywanych w plikach cookies) w celach marketingowych realizowanych na zlecenie naszych Zaufanych Partnerów. Jeśli nie zgadzasz się na przetwarzanie Twoich danych osobowych skorzystaj z ustawień w polityce prywatności. Zgoda jest dobrowolna i możesz ją w dowolnym momencie wycofać zmieniając ustawienia w polityce prywatności (w której znajdziesz odpowiedzi na wszystkie pytania związane z przetwarzaniem Twoich danych osobowych).

Od 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 (określane jako "RODO"). W związku z tym chcielibyśmy poinformować o przetwarzaniu Twoich danych oraz zasadach, na jakich odbywa się to po dniu 25 maja 2018 roku.

Kto będzie administratorem Twoich danych?

Administratorami Twoich danych będzie Wirtualna Polska Media Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie, oraz pozostałe spółki z grupy Wirtualna Polska, jak również nasi Zaufani Partnerzy, z którymi stale współpracujemy. Szczegółowe informacje dotyczące administratorów znajdują się w polityce prywatności.

O jakich danych mówimy?

Chodzi o dane osobowe, które są zbierane w ramach korzystania przez Ciebie z naszych usług, portali i serwisów internetowych udostępnianych przez Wirtualną Polskę, w tym zapisywanych w plikach cookies, które są instalowane na naszych stronach przez Wirtualną Polskę oraz naszych Zaufanych Partnerów.

Dlaczego chcemy przetwarzać Twoje dane?

Przetwarzamy je dostarczać coraz lepsze materiały redakcyjne, dopasować ich tematykę do Twoich zainteresowań, tworzyć portale i serwisy internetowe, z których będziesz korzystać z przyjemnością, zapewniać większe bezpieczeństwo usług, udoskonalać nasze usługi i maksymalnie dopasować je do Twoich zainteresowań, pokazywać reklamy dopasowane do Twoich potrzeb. Szczegółowe informacje dotyczące celów przetwarzania Twoich danych znajdują się w polityce prywatności.

Komu możemy przekazać dane?

Twoje dane możemy przekazywać podmiotom przetwarzającym je na nasze zlecenie oraz podmiotom uprawnionym do uzyskania danych na podstawie obowiązującego prawa – oczywiście tylko, gdy wystąpią z żądaniem w oparciu o stosowną podstawę prawną.

Jakie masz prawa w stosunku do Twoich danych?

Masz prawo żądania dostępu, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania danych. Możesz wycofać zgodę na przetwarzanie, zgłosić sprzeciw oraz skorzystać z innych praw wymienionych szczegółowo w polityce prywatności.

Jakie są podstawy prawne przetwarzania Twoich danych?

Podstawą prawną przetwarzania Twoich danych w celu świadczenia usług jest niezbędność do wykonania umów o ich świadczenie (tymi umowami są zazwyczaj regulaminy). Podstawą prawną przetwarzania danych w celu pomiarów statystycznych i marketingu własnego administratorów jest tzw. uzasadniony interes administratora. Przetwarzanie Twoich danych w celach marketingowych realizowanych przez Wirtualną Polskę na zlecenie Zaufanych Partnerów i bezpośrednio przez Zaufanych Partnerów będzie odbywać się na podstawie Twojej dobrowolnej zgody.