Zabija w kilka minut. "Wystarczy kropla wielkości ukłucia szpilki"
Sarin to zakazany środek paraliżujący, który zabija w minuty. Substancja uszkadza ośrodek oddechowy, a objawy ekspozycji postępują błyskawicznie.
Sarin powstał w III Rzeszy i pierwotnie miał być pestycydem. Później stał się jednak jedną z najgroźniejszych broni chemicznych w historii. W 1988 r. wykorzystany został przez reżim Saddama Husajna w Halabadży przeciwko Kurdom. W 1995 r. kult Aum Supreme Truth rozpylił go w metrze w Tokio. W 2013 r. z kolei został użyty podczas wojny domowej w Syrii.
Objawy zatrucia i działanie na organizm
Wdychany lub wchłaniany przez skórę gaz ten zabija poprzez uszkodzenie ośrodkowego układu nerwowego i paraliż mięśni wokół płuc. Według amerykańskiego CDC (Centers for Disease Control and Prevention) ofiary umierają przez uduszenie. Objawami narażenia na sarin z kolei są nudności, silne bóle głowy, niewyraźne widzenie, ślinotok, drgawki, bezdech i utrata przytomności. Nawet gdy nie zabija, sarin może trwale uszkadzać płuca, oczy i układ nerwowy. Po przedostaniu się do środowiska gaz ten prowadzi do skażeń żywności i wody.
WHO podkreśla, że sarin jest "26 razy bardziej śmiertelny niż cyjanowodór. Wystarczy rozpylenie kropli wielkości ukłucia szpilką, by zabić człowieka" - czytamy w opisie organizacji. Środki paraliżujące działają szybko i do ich wytworzenia wystarczą proste techniki chemiczne oraz tanie, dostępne składniki. Sarin nie ma również smaku, zapachu, ani koloru.
Dawka, czas działania i utrzymywanie się w środowisku
OPCW (Organisation for the Prohibition of Chemical Weapons) wskazuje, że wdychanie dawki rzędu 200 mg, może zabić w kilka minut, zanim pojawią się pierwsze objawy zatrucia. Kontakt przez skórę daje pierwsze symptomy po ok. pół godzinie, a następnie stan ofiary gwałtownie się pogarsza. Gaz, cięższy od powietrza, może utrzymywać się do sześciu godzin.
Nazwa sarinu pochodzi od nazwisk odkrywców: Schradera, Ambrosa, Ruedigera i Van der Linde. Opracowany w 1938 r. w Niemczech, szybko trafił z laboratoriów pestycydów do zastosowań militarnych.
Zakaz i niszczenie arsenałów chemicznych
Sarin został ostatecznie zniszczony dopiero 7 lipca 2023 r. Rakieta M55 zawierająca ten środek została przebita, opróżniona i spalona. Wydarzenie to oficjalnie zakończyło "stosowanie tej broni chemicznej przez ludzkość", jak ocenia Science Alert.
– Po raz pierwszy organ międzynarodowy potwierdził zniszczenie całej kategorii zadeklarowanej broni masowego rażenia – wzmacniając zaangażowanie Stanów Zjednoczonych w tworzenie świata wolnego od broni chemicznej – oświadczył podsekretarz William A. LaPlante.
