Nowe odkrycia. Dwie strony Księżyca różnią się bardziej, niż sądzono

Chińska misja Chang'e 6 zwróciła pierwsze w historii próbki z niewidocznej strony Księżyca w czerwcu 2024 roku. Niedawna analiza tych fragmentów, zebranych z ogromnego krateru w basenie Biegun Południowy–Aitken, wykazała, że ​​próbki były o około 100°C chłodniejsze niż próbki z widocznej strony zebrane przez misje Apollo NASA.

– Widoczna i niewidoczna strona Księżyca bardzo różnią się na powierzchni i potencjalnie we wnętrzu. To jedna z największych tajemnic Księżyca – powiedział w oświadczeniu Yang Li, współautor badania

Jak ocenia space.com, strona widoczna jest ciemniejsza, bardziej gładka i pokryta rozległymi równinami wulkanicznymi. Z kolei strona niewidoczna ma grubszą skorupę, jest bardziej górzysta i silnie pokryta kraterami.

Analiza próbek z krateru w basenie South Pole–Aitken wskazuje, że mają one ok. 2,8 mld lat. Powstały z lawy pochodzącej z głębokich warstw płaszcza Księżyca, która krystalizowała w temperaturze ok. 1 100°C. To o 100°C mniej niż w przypadku próbek zebranych po stronie widocznej.

Badacze sugerują, że strona niewidoczna zawiera mniej pierwiastków wytwarzających ciepło, takich jak uran, tor, potas, fosfor i pierwiastki ziem rzadkich. Te pierwiastki, poprzez rozpad promieniotwórczy, podnoszą temperaturę wnętrza Księżyca.

Według jednej z hipotez, pierwiastki te mogły przemieścić się na stronę widoczną we wczesnej historii Księżyca. Zdaniem space.com to tłumaczyłoby, dlaczego ta część pozostała cieplejsza, bardziej aktywna wulkanicznie i chemicznie odmienna.

Niektóre teorie sugerują, że kolosalne uderzenie asteroidy spowodowało redystrybucję wnętrza Księżyca. Inne teorie zaś sugerują, że Księżyc miał kiedyś mniejszego brata, który nierównomiernie się z nim połączył, wzbogacając widoczną stronę w pierwiastki wytwarzające ciepło. Zgodnie z oświadczeniem, na rozmieszczenie pierwiastków mogło również wpłynąć przyciąganie grawitacyjne Ziemi.