Wielkie serce 300 lat świetlnych od nas. To sprawka gwiazdy Mira A 

Gwiazda skatalogowana pod nazwą Mira A, leżąca 300 lat świetlnych od Ziemi, zaskoczyła badaczy niespodziewanym wyrzutem materii. W otaczającej gwiazdę przestrzeni powstał wielki obłok pyłu i gazu, którego kształt przypomina serce. Skala zjawiska przerosła oczekiwania naukowców – masa materii pyłowo-gazowej to równowartość siedmiu planet takich jak Ziemia.

Obserwatorzy podkreślają nie tylko ilość wyrzuconej materii, ale także nietypowy sposób jej emisji. "Byliśmy bardzo zaskoczeni, widząc tę strukturę. Widzimy także, że oświetlenie pyłu przez gwiazdę jest różnorodne, co wskazuje, że działa ona jak latarnia morska – nierównomiernie rozświetlając otoczenie" – zwraca uwagę astronom Theo Khouri, autor badania.

Mira A to czerwony olbrzym znany astronomom od stuleci. Zespół pod kierunkiem Khouriego analizował jej zachowanie, korzystając z danych zbieranych od 2015 do 2023 r. Dzięki obserwacjom zauważono dwa duże obłoki, które oddalają się od gwiazdy. Masa wyrzuconej materii jest nawet sto razy większa od wcześniejszych przewidywań.

Naukowcy chcieli lepiej zrozumieć, jak gwiazdy tego typu tracą masę pod koniec życia. Wyniki pokazują, że materia nie opuszcza Miry stopniowo, lecz trafia w otoczenie w niespodziewanie gwałtownych wybuchach. "Wiemy, że stare gwiazdy takie jak Mira tracą gaz i pył, ale nie spodziewaliśmy się tak nagłych i obfitych wyrzutów" – dodaje Khouri.

Przy analizie zjawiska wykorzystano dane z największych naziemnych teleskopów: VLT oraz ALMA w Chile. Dzięki obserwacjom radiowym i optycznym udało się zobaczyć, że gaz wypełnia wnętrze sercowatej struktury, a pył gromadzi się na jej obrzeżach, tworząc charakterystyczny zarys.

Zjawisko ma znaczenie dla procesów astrofizycznych – wyrzucona materia może w przyszłości stać się surowcem, z którego powstaną nowe gwiazdy i planety. Badacze planują dalsze obserwacje, ponieważ rozrastający się obłok już zaczyna oddziaływać na towarzyszącą Mirze A białą karłowatą gwiazdę Mira B.