Trwa ładowanie...
dxoggt3

Mosad

Logo Mosadu zawiera żydowską menorę Wikimedia Commons - Brak Praw Autorskich CC0

Mosad to służby wywiadowcze Izraela. Wyróżniają się skutecznością pozyskiwania informacji oraz wykonywania zamierzonych operacji.

Powstanie Mosadu

Mosad powstał w 1951 roku, jako efekt reorganizacji Wydziału Politycznego. Swoją obecną nazwę zyskał w 1963 roku. Działa do dziś, a jego struktura i skuteczność porównywana jest do służb wywiadowczych światowej klasy: KGB czy CIA.

Sytuacja Izraela a Mosad

Izrael odzyskał niepodległość w 1948 roku, drogą rezolucji ONZ, według której teren sporny miał zostać podzielony na dwie części: żydowską i palestyńską. Jakiś czas później nowo utworzony Izrael zaatakowało pięć państw arabskich: Egipt, Syria, Liban, Jordania i Irak, inicjując tym samym wojnę o niepodległość.

Wobec tych wydarzeń Izrael musiał w przyspieszonym tempie zorganizować nie tylko siły zbrojne, ale też służby specjalne. W 1948 roku powstał Aman (Departament Wydziału Operacyjnego Sztabu generalnego), a niedługo potem Szin Bet (Służba Bezpieczeństwa Wewnętrznego).

W kolejnych latach Izrael pozostawał w stanie konfliktu z Palestyńczykami i państwami arabskimi, z pewnymi okresami zawieszenia broni. Dzięki Mosadowi prowadził również na szeroką skalę politykę upamiętniania żydowskich ofiar holokaustu oraz ścigania byłych nazistów.

Mosad - specyfika

Mosad działa obok innych tajnych służb: Szin Betu, odpowiedzialnego za bezpieczeństwo wewnętrzne i ochronę dyplomatów, Amanu, wywiadu wojskowego oraz Lakamu, wywiadu gospodarczego Izraela. Zadaniem Mosadu jest prowadzenie wszelkich akcji dywersyjnych, antyterrorystycznych i kontrterrorystycznych.

W przeciwieństwie do wielu organizacji militarnych o podobnym profilu wywiad izraelski nie ogranicza się jedynie do gromadzenia i weryfikowania informacji na temat działań militarnych wrogów. Przez wiele lat bowiem zorganizowano szereg akcji zbrojnych, bazujących na odwecie wobec tych, którzy działali przeciwko Izraelowi lub jego obywatelom.

Echem odbiło się między innymi działanie Mosadu po ataku terrorystycznym podczas olimpiady w Monachium w 1972 roku, gdy kilku Palestyńczyków miało zaatakować w nocy izraelskich sportowców. W odwecie agenci wywiadu Izraela przemierzyli całą Europę w celu zabicia zamachowców.

Przywódcy Mosadu

Pierwszym Dyrektorem Mosadu był Reuwen Sziloah, a jednym z najsławniejszych Cewi Zamir, który pełnił funkcję szefa wywiadu w najbardziej znaczących momentach historii organizacji, między 1968 a 1974 rokiem. Obecnym przywódcą Mosadu jest Tamir Pardo.

Mosad – najważniejsze akcje

Historia zna kilka ważnych akcji zorganizowanych przez izraelski wywiad. Niektóre z nich okazały się wielkimi sukcesami, inne sromotnymi porażkami. Do tych pierwszych należy między innymi sprowadzenie do nowo powstałego (w 1948 roku) Izraela ludności żydowskiej z Europy, zwłaszcza z Bloku Wschodniego, Bliskiego Wschodu czy Afryki Północnej. Funkcjonariusze Mosadu organizowali podróż oraz nowe dokumenty wszystkim Żydom, którzy wyrazili chęć powrotu na izraelskie ziemie historyczne. Najsławniejszymi akcjami były „operacja Ezdrasz” i „Nehemasz”, podczas których drogą korupcji udało się wywieść z Iraku 150 tysięcy Żydów. Za akcje odpowiedzialne było biuro Mosadu do spraw imigracji – Alia B.

W kolejnych latach działania izraelskiego wywiadu skupiły się wokół tropienia zbrodniarzy II wojny światowej, odpowiedzialnych za holokaust. Najgłośniejszą akcją było ujęcie w Argentynie, byłego referenta Głównego Urzędu Bezpieczeństwa III Rzeszy, Adolfa Eichmanna, ukrywającego się pod nowym nazwiskiem jako Ricardo Klement. Zbrodniarz odpowiadał za transport kolejowy ludności do obozów koncentracyjnych. Został osądzony i powieszony w Jerozolimie w 1962 roku.

W latach 70. XX wieku zaczęły się nasilać ataki ze strony palestyńskich ekstremistów. Dokonywali oni zamachów i porwań. Do historii przeszły zwłaszcza dwie akcje odbicia samolotów: w 1972 roku maszyny belgijskich linii Sabena oraz w 1976 roku samoloty Air France wylatującego z ugandyjskiego Entebbe.

Agenci Mosadu niejednokrotnie uciekali się do nielegalnych metod. Między innymi, w ramach „akcji Plumbat”, udało im się porwać statek przewożący z Antwerpii do Palermo tlenek uranu. Dzięki temu Izrael stał się jednym ze światowych graczy na arenie działań nuklearnych.

Najprawdopodobniej najpoważniejszą porażką Mosadu okazało się nieudolne porwanie szejka Chalida Maszala, szefa ammańskiego oddziału Hamasu (fundamentalistycznej organizacji palestyńskiej). Sprawcy zostali zatrzymani, a następnie wymienieni za przywódcę Hamasu, szejka Ahmeda Jasina.

Mosad
Główna siedziba

Tel Aviv

Rok założenia

1951

Typ organizacji

militarna

Cele

działanie antyterrorystyczne i wywiadowcze

dxoggt3
dxoggt3
dxoggt3
Więcej tematów
dxoggt3