"Łowcy dronów" w Ukrainie. Tak używają cennych maszyn
Ukraińskie Siły Powietrzne pokazały pierwszy raz przechwycenia dronów Shahed przez F-16 z użyciem tanich rakiet naprowadzanych APKWS II. Analiza Defense Express wskazuje, że to może znacząco obniżyć koszt obrony przed masowymi atakami.
Ukraińskie lotnictwo opublikowało kompilację nagrań z nocnego ataku Rosji z 16 na 17 lutego, podczas którego uruchomiono łącznie 425 celów powietrznych. Obrona powietrzna zniszczyła lub obezwładniła 392 z nich, w tym 367 dronów różnych typów, 20 pocisków manewrujących Ch-101, cztery Iskandery-K oraz jeden pocisk kierowany Ch-59/69.
Szczególną uwagę analityków Defense Express zwrócił jeden fragment nagrania. Mowa o momencie, w którym system celowniczy blokuje namierzanie na obiekt w powietrzu, najpewniej drona Shahed używanego przez Rosję. Po chwili widać wolniej lecący pocisk, który zbliża się do celu i go niszczy. Na tej podstawie eksperci oceniają, że do zestrzelenia wykorzystano rakietę APKWS II wystrzeloną z F-16.
Wskazówką są cechy lotu, sposób namierzenia oraz elementy interfejsu widoczne na nagraniu. Ujęcia odpowiadają obrazowi z zasobnika celowniczego AN/AAQ-33 Sniper, choć pokazano jedynie centralną część ekranu. Dron miał być oświetlony laserowo, co jest warunkiem działania naprowadzania APKWS. To dodatkowo potwierdza tę ocenę.
Zagrożenie w powietrzu. Kto podejmuje decyzję o reakcji?
Jak czytamy, ukraińskie F-16 po raz pierwszy zaobserwowano z zasobnikami AN/AAQ-33 i rakietami APKWS II w grudniu 2025 r. Nie publikowano jednak dotąd potwierdzonych materiałów z użycia tego uzbrojenia w przechwyceniach celów powietrznych. APKWS wcześniej sprawdził się w roli naziemnej obrony przeciwlotniczej, lecz tu chodzi o nowy sposób użycia powietrze–powietrze.
Znaczenie ma także ekonomia obrony przed dronami. Klasyczne pociski powietrze–powietrze, jak AIM-9 czy AIM-120, kosztują miliony dolarów za sztukę. Kontrakty na APKWS II wyceniają jedną rakietę na ok. 30 tys. dolarów. Różnica w kosztach na strzał może przełożyć się na częstsze użycie przeciw masowym atakom, gdy liczy się każda sekunda i zapas efektorów.
Wariant uzbrojenia wpływa też na liczbę możliwych celów w jednym wylocie. F-16 z AIM-9/AIM-120 to zwykle ok. sześciu celów. Z APKWS II samolot może zabrać do 28 rakiet lub więcej, zależnie od konfiguracji wyrzutni. W połączeniu z działkiem M61 Vulcan kal. 20 mm z zapasem 511 nabojów teoretycznie daje to możliwość zestrzelenia wielu dronów podczas jednej misji, przy sprzyjających warunkach.