WAŻNE
TERAZ

Kobiety z Bieszczad są przerażone. Słowa Tuska mocno zabolały

"Leczą się" owadami. To ich specjalna taktyka

Badacze z Kibale w Ugandzie opisali przypadki przykładania latających owadów do otwartych ran u szympansów. Na pięć obserwacji raz pomoc skierowano do innego osobnika.

ISTANBUL, TURKIYE - AUGUST 20: The baby gorilla named 'Zeytin', found last year at the Istanbul Airport inside cargo transiting from Nigeria to Thailand and currently undergoing rehabilitation, plays at a field as it is being prepared by the Ministry of Agriculture and Forestry's Directorate General of Nature Conservation and National Parks (DKMP) to return to its natural habitat in Nigeria, at a zoo in Polonezkoy district of Istanbul, Turkiye on August 20, 2025. On Dec. 22 last year, customs enforcement teams at the Istanbul Airport discovered the baby gorilla in a cage-type box on a Nigeria-origin, Bangkok-bound flight. The rehabilitation process of the gorilla continues at a zoo in Polonezkoy. (Photo by Arife Karakum/Anadolu via Getty Images)Szympans, zdjęcie poglądowe
Źródło zdjęć: © GETTY | Anadolu
Aleksandra Dąbrowska

Zwierzęta reagują na urazy na wiele sposobów. Jak dotąd dowody na to, że zwierzęta opatrywały rany materiałami biologicznie aktywnymi, są rzadkie. Szympansy znane są z lizania ran, a czasami przyciskania do nich liści, ale te zachowania są wciąż tylko częściowo poznane.

Niedawne obserwacje terenowe w Ugandzie, we wschodniej Afryce, ujawniają obecnie intrygujące spostrzeżenia na temat tego, jak te zwierzęta radzą sobie z ranami.

Szympansy i owady: nowe zachowanie

W badaniach przeprowadzonych w Parku Narodowym Kibale w Ugandzie, naukowcy zaobserwowali, jak szympansy stosowały owady na własne otwarte rany pięciokrotnie. W jednym przypadku szympans udzielał takiej "pierwszej pomocy" innemu szympansowi.

We wszystkich zaobserwowanych przypadkach sekwencja działań wydawała się celowa. Szympans złapał niezidentyfikowanego owada latającego, unieruchomił go wargami lub palcami i przycisnął bezpośrednio do otwartej rany.

Potencjalna funkcja i pytania

Ten sam owad był czasami aplikowany ponownie kilka razy, niekiedy po krótkim trzymaniu w pysku, zanim został wyrzucony. Inne szympansy od czasu do czasu uważnie obserwowały ten proces, pozornie z ciekawością.

Dociskanie owadów do ran nie zostało jeszcze udowodnione jako przyspieszające gojenie lub zmniejszające ryzyko infekcji. Jednak, jak ocenia The Conversation, wiele owadów wytwarza substancje przeciwdrobnoustrojowe lub przeciwzapalne. Istnieje zatem możliwość, by owady pomagały w leczeniu. Wciąż zatem potrzebne są badania naukowe.

Wątki społeczne i empatia

Aktywne pomaganie u szympansów jest rzadkie. Obok pielęgnacji sierści, dzielenia się jedzeniem i wsparcia w konfliktach, przykładanie owada do rany rodzeństwa może wskazywać zatem na formę troski. Jak ocenia The Conversation, wcześniej opisywano w badaniach też przykładanie liści do ran niespokrewnionych członków grupy.

Badacze pytają, czy wybór owadów jest selektywny i jak zachowanie się utrwala: przez obserwację innych, czy jako indywidualna innowacja. Jeśli okaże się lecznicze, byłby to kolejny ślad ewolucyjnych korzeni opieki i prospołeczności u naczelnych.

Cyfrowy Polak © Cyfrowy Polak
Wybrane dla Ciebie
Łazik odkrywa rubiny i szafiry na Marsie? Jest tylko jedno "ale"
Łazik odkrywa rubiny i szafiry na Marsie? Jest tylko jedno "ale"
Meteoryt przebił dach domu w Teksasie. NASA o serii "ognistych kul"
Meteoryt przebił dach domu w Teksasie. NASA o serii "ognistych kul"
Pierwszy w historii transport antymaterii. Przełom naukowy w CERN
Pierwszy w historii transport antymaterii. Przełom naukowy w CERN
Pechowe zakończenie lotu. Boeing zjechał z pasa tuż po lądowaniu
Pechowe zakończenie lotu. Boeing zjechał z pasa tuż po lądowaniu
Atak na porty Rosji. Czy Bałtyk staje się nowym frontem?
Atak na porty Rosji. Czy Bałtyk staje się nowym frontem?
Zniknie 13 mln ton gazu. Globalny rynek odczuje mocny wstrząs
Zniknie 13 mln ton gazu. Globalny rynek odczuje mocny wstrząs
Odcięli ich od F-35. Druga armia NATO kupiła myśliwce gdzie indziej
Odcięli ich od F-35. Druga armia NATO kupiła myśliwce gdzie indziej
Te ptaki rządzą ruchem w Warszawie. Nurogęsi znów powędrują do Wisły
Te ptaki rządzą ruchem w Warszawie. Nurogęsi znów powędrują do Wisły
Statek, który przywiózł nadzieję. Powrót "Sobieskiego" do Polski
Statek, który przywiózł nadzieję. Powrót "Sobieskiego" do Polski
Świat patrzy na Koreę. Nowy myśliwiec KF-21 kontra F-35 w walce o niebo
Świat patrzy na Koreę. Nowy myśliwiec KF-21 kontra F-35 w walce o niebo
Polskie zakupy broni. Dwa kraje odpowiadają za 90 proc. importu
Polskie zakupy broni. Dwa kraje odpowiadają za 90 proc. importu
Wkrótce start pierwszej polskiej elektrowni na Bałtyku. Wydano 500 zgód
Wkrótce start pierwszej polskiej elektrowni na Bałtyku. Wydano 500 zgód
ZATRZYMAJ SIĘ NA CHWILĘ… TE ARTYKUŁY WARTO PRZECZYTAĆ 👀