Systemy wentylacji - co warto wiedzieć
Kiedy oceniamy atmosferę czyjegoś domu, jednym z pierwszych kryteriów jest jego zapach. Nie chodzi tu jednak o kosmetyki czy odświeżacze, ale o prawidłowy system wentylacji. Komfort czystego i świeżego powietrza w naszym domu nie jest już dziś luksusem ale warunkiem stawianym jako standard nowoczesnego budownictwa.
Powszechne mniemanie, że dobra wentylacja pomieszczeń polega na regularnym otwieraniu okien świadczy o naszej niewiedzy w zakresie współczesnych rozwiązań wentylacyjnych/systemowych. Jakkolwiek wietrzenie pomieszczeń jest ważne, zapewnia nam efekt chwilowy. Skuteczna wentylacja to dobrze zaprojektowany system oparty na właściwie dobranych produktach.
Dwa sposoby na świeżość
Co zatem warto wiedzieć, zanim zdecydujemy o wyborze instalacji wentylacyjnej? W budownictwie stosowane są dwie metody wentylacji: grawitacyjna –. oparta na naturalnej wymianie powietrza, oraz mechaniczna, pracująca z wykorzystaniem centrali wentylacyjnej. W przypadku wentylacji naturalnej obieg powietrza możliwy jest wyłącznie dzięki różnicy temperatur pomiędzy powietrzem znajdującym się w budynku i na zewnątrz. Wentylacja grawitacyjna działa poprzez właściwy przepływ powietrza przez wszystkie pomieszczenia w domu. Skuteczność i poprawność działania tego systemu zależy w głównej mierze od dobrze wykonanego projektu kanałów oraz zastosowania odpowiednich produktów. Niewłaściwa długość przewodów wentylacyjnych czy też ich słaba termoizolacja przyczynia się do spadku jej wydajności.
Często popełnianym błędem w przypadku tej metody jest montaż tanich kominków nieizolowanych (przeznaczonych wyłącznie do wentylacji instalacji kanalizacyjnej). Jest to zabieg dający pozorne oszczędności. Ciepłe, wilgotne powietrze wędrując do góry dociera do nieizolowanego kominka, gdzie napotyka na niską temperaturę w wyniku czego skrapla się i osadza na przewodach wentylacyjnych ściekając po nich z powrotem do mieszkania. Dodatkowo, przy ujemnych temperaturach powoduje to zamarzanie zawilgoconych przewodów. Kominki nieizolowane i zbyt niskie oprócz zagrożenia zimą na zamarzanie, narażone są także na zasypanie śniegiem, co w efekcie powoduje zablokowanie całej wentylacji.
Posiadając system wentylacji grawitacyjnej warto zatem zwrócić uwagę przede wszystkim na właściwy wybór kominka i zastosować zalecane w tym przypadku kominki izolowane o odpowiednio dobranych średnicach (fi 125mm; fi 16. mm) i wysokości (min. 500-700 mm) ze szczelnymi przejściami dachowymi. Inwestycja w sprawdzone, rekomendowane przez fachowców rozwiązanie (koszt kompletu: kominek + przejście, waha się od 300 do 500 zł), eliminuje zagrożenie nieuchronnego remontu, którego wartość może w efekcie sięgnąć nawet kilku tysięcy zł.
System mechaniczny
Obecnie preferuje się rozwiązania oparte na systemach wentylacji mechanicznej. Właściwy obieg powietrza, uzyskujemy w tym przypadku dzięki wykorzystaniu odpowiednich urządzeń takich jak elektryczne wentylatory wywiewne lub rekuperatory. Wentylacja mechaniczna pozwala na ukierunkowanie w domu strumieni powietrznych w taki sposób, aby powietrze z pokoi mieszkalnych i sypialni przemieszczało się do pomieszczeń z zanieczyszczonym i wilgotnym powietrzem, a stamtąd było wyprowadzane na zewnątrz. Przy takiej organizacji powietrze z toalety czy kuchni nie rozprzestrzenia się w pozostałych częściach mieszkania.
Ten sposób wentylowania pomieszczeń zapewnia właściwą cyrkulację niezależnie od warunków atmosferycznych i temperatury na zewnątrz. Jest również bardziej efektywny w porównaniu do wentylacji grawitacyjnej. Ma także zalety ważne z punktu widzenia projektowania wnętrz. Wyprowadzenie przewodów wentylacyjnych w połączeniu z kominkami lub wentylatorami jest znakomitą alternatywą dla murowanych, zespolonych duktów wentylacyjnych (wymuszających stosowanie zasad dotyczących rozplanowania pomieszczeń w budynku) i daje dużą większą swobodę pozwalając na projektowanie ich dowolny sposób.
Zamiast rekuperatora
Dość popularne są systemy wentylacji z zastosowaniem rekuperatorów, które umożliwiają odzyskanie do 90. energii z powietrza wywiewanego, co przyczynia się do znacznego ograniczenia kosztów ogrzewania. Minusem jednak w przypadku tego rozwiązania są wysokie koszty inwestycji sięgające nawet kilkunastu tys. zł. Polecaną alternatywą w przypadku wentylacji mechanicznej jest zastosowanie specjalnych wentylatorów dachowych. Ich koszt jest znacznie niższy. Średnio dla domu jednorodzinnego o powierzchni ok. 100 m2 wystarczy zastosowanie dwóch takich kominków wentylacyjnych (cena za szt./kpl. to ok. 1500 zł). Gwarantują one skuteczną wentylację niezależnie od warunków atmosferycznych na zewnątrz (co, jak pamiętamy jest warunkiem w przypadku metody grawitacyjnej). Skuteczna wentylacja pomieszczeń mieszkalnych to taka, która spełni wymagane normy i zapewnia wymianę całkowitą powietrza w pomieszczeniach w ciągu dwóch godzin.
Źródło: Vilpe, PS, WP.PL
