Ostatni okręt LCS gotowy. Flota USA zamyka epokę okrętów z problemami

Oznacza to, że program okrętów walki przybrzeżnej Littoral Combat Ship (LCS) powoli wchodzi w swoją końcową fazę. Do wprowadzenia do służby pozostaje już tylko USS Cleveland (LCS-31) należący do typu Freedom, co zamknie cały program LCS obejmujący opracowanie dwóch odmiennych konstrukcji.

Mimo że LCS-y są obecne w amerykańskiej flocie od blisko dwóch dekad, to oba typy wciąż spotykają się z szeroką krytyką – dotyczą zarówno ich relatywnie słabego uzbrojenia, jak i długiej listy problemów technicznych, które towarzyszyły programowi od samego początku.

Uroczystość wcielenia do służby USS Pierre odbyła się w Panama City na Florydzie. John Phelan, Sekretarz Amerykańskiej Marynarki Wojennej podkreślił w swojej wypowiedzi, że to wyjątkowy moment móc stanąć obok najnowszego okrętu wojennego pod jasnym niebem Florydy, wśród ludzi, którzy go zbudowali, tych, którzy będą nim dowodzić, i tych, których ducha okręt ma nieść dalej, oraz że to zaszczyt oddać do służby USS Pierre, dziewiętnastą i ostatnią jednostkę typu Independence.

– Wielu z was przebyło tysiące mil, aby świętować z nami tę chwilę. Aby oddać do użytku okręt, który reprezentuje wolnego i niezależnego ducha naszego narodu, siłę naszej republiki konstytucyjnej i naszą gotowość do walki o dobro na całym świecie – powiedział komandor Justin Guernsey, dowódca USS Pierre.

Program LCS zakładał stworzenie modułowych okrętów przeznaczonych do walki na wodach przybrzeżnych. W zależności od wymagań misji okręty zostałyby wyposażone w jeden z trzech opracowanych modułów misyjnych: zwalczania okrętów podwodnych, zwalczania jednostek nawodnych lub przeciwminowy. Mimo upływu lat ukończony został jedynie moduł przeciwminowy, przez co w obecnym wydaniu rola wszystkich LCS-ów ogranicza się głownie do zadań patrolowych.

Przez rosnące koszty opracowania i problemy techniczne zrezygnowano z wyposażania LCS-ów w moduł ZOP. Lukę tę mają wypełnić przyszłe fregaty typu Constelation o ile program nie zostanie anulowany przez trapiące projekt problemy oraz znaczący wzrost kosztów.

Osobną kwestą są też problemy techniczne, jakie trapią projekt. LCS-y typu Independence od lat borykają się z szeregiem problemów technicznych, głównie wynikających z ich lekkiej, aluminiowej konstrukcji i złożonej architektury trimarana. Najczęściej wskazuje się pękające spawy kadłuba, korozję oraz awarie napędu, w tym silników strugowodnych, które okazały się trudne w serwisowaniu i podatne na uszkodzenia w warunkach morskich. Do tego dochodzą problemy z integracją modułów misji, przeciążonymi systemami chłodzenia oraz ograniczoną wytrzymałością konstrukcji przy długotrwałych rejsach na wzburzonym morzu. Niemniej z czasem część wad usunięto.

US Navy zmieniła założenia dotyczące LCS-ów i zdecydowała, że trimarany typu Independence przejmą rolę okrętów przeciwminowych po wycofanych jednostkach typu Avenger. Okręty z San Diego od lat testują elementy modułu MCM, którego trzonem jest bezzałogowy MCM USV wykorzystujący trały i ładunki modułowe, a w wykrywaniu min wspiera go holowany sonar AN/AQS-20C z zestawem szerokopasmowych i bocznych sonarów o syntetycznej aperturze. Z powietrza działania mogą uzupełniać śmigłowce MH-60 i drony MQ-8C Fire Scout wyposażone w systemy laserowego wykrywania i neutralizacji min.

Do wykrywania, klasyfikacji i identyfikacji min morskich i innych obiektów minopodobnych służy sonar holowany AN/AQS-20C. Sonar, a w zasadzie kompleks sonarowy, który holowany jest przez USV, łączy w korpusie szerokopasmowy sonar WBFLS (Wide­band Forward-Looking Sonar), dwa wielofunkcyjne sonary boczne z syntetyczną aperturą MFSLS (Multi-Function Side Look Synthetic Aperture Sonars) oraz cyfrowy sonar DGFS (Digital Gap Fill Sonar) do wykrywania, klasyfikacji i lokalizacji celów.

Działania mogą być wspierane z powietrza przez śmigłowiec MH-60 lub bezzałogowego MQ-8C Fire Scouta. Seahawki i Fire Scouty dysponują laserowym systemem do wykrywania min w wodach przybrzeżnych AN/AES-1 Airborne Laser Mine Detection System (ALMDS) oraz systemem służącym do ich neutralizacji – AN/ASQ-235 Airborne Mine Neutralization System (AMNS).

Moduł MCM osiągnął wstępną gotowość operacyjną i trafił już na pierwsze trzy okręty – Canberrę, Tulsę i Santa Barbarę. Testy prowadzone przez Tulsę w Bahrajnie pokazały jednak istotne problemy: okręt utracił łączność z MCM USV, który oddalił się od jednostki, a zaczep awaryjny pękł; dodatkowo sensory USV okazały się zbyt mało precyzyjne w głębokich i mętnych wodach.

Kłopoty dotyczą również systemów lotniczych, ponieważ ALMDS wymaga wody o odpowiedniej mętności, aby laser mógł skutecznie wykrywać miny. Dowództwo US Navy zaleciło więc integrację modułu z sonarem o wyższej rozdzielczości i wskazało na wrażliwość całego pakietu MCM na awarie – od platformy USV po mechanizmy dźwigowe, bez których moduł traci funkcjonalność.

Mimo trudności LCS-y zyskują wreszcie realną wartość bojową, wychodząc poza dotychczasową rolę patrolowców. Równolegle trwają analizy dotyczące montażu kontenerowych wyrzutni Mk 70, które pozwolą uzbroić oba typy LCS w pociski SM-6 i Tomahawk, a testy z USS Montgomery pokazały nawet możliwość integracji z wyrzutnią Patriot PAC-3 MSE.

Abstrahując już od skuteczności modułu, można powiedzieć, że LCS-y w końcu przestaną być uważane za bezużyteczne. Do tej pory mogły realizować jedynie działania patrolowe. Dodatkowo US Navy prowadzi analizy w kwestii montażu kontenerowych wyrzutni Mk 70 Payload Delivery System.

Modernizacja obejmie oba typy – Freedom i Independence. Celem programu, nazwanego Over the Horizon Weapons System, jest rozszerzenie zdolności tych jednostek o uzbrojenie takie jak pociski przeciwlotnicze SM-6 oraz pociski manewrujące Tomahawk. Z kolei Lockheed Martin testowo zintegrował USS Montgomery (LCS 8) typu Independence z wyrzutnią M903 systemu przeciwlotniczego Patriot uzbrojoną w pociski PAC-3 MSE.